انگيزنده و بازدارنده تعيين مىشود . در آخرين تحليل ، تحرك شخصيت عبارت است از رد و بدل شدن انرژى روانى بين سه دستگاه شخصيت .
ج - نمو شخصيت نمو شخصيت در نتيجه وجود دو شرط عمده صورت مى گيرد : 1 ) رشد يا نمو طبيعى و 2 ) يادگيرى غلبه بر ناكاميها ، گريز از درد ، حل كشمكشها و كاهش اضطراب .
يادگيرى شامل ايجاد همانند سازى ، تلطيف ، جابجايى ، آميختگى ، سازش ، ترس ، جبران و دفاع است . اين مكانيسمهاى شخصيت تماما سبب جانشين شدن اشياء مطلوب جديد به جاى اشياء مطلوب غريزى است . اين مكانيسمها درعين حال باعث تكوين انواع نيروهاى ضد دلبستگى مى شوند كه با دلبستگيهاى غريزى به ضديت بر مى خيزند .
تشكيل دلبستگيها و ضد دلبستگيها توسط « خود » و « فراخود » و تاثير متقابل آنها با يكديگر مسئول نحوه تكامل شخصيت است .
د - شخصيت پايدار - شخصيت پايدار شخصيتى است كه در آن انرژى روانى كم و بيش راههاى مداوم و مستمرى براى مصرف خود در انجام اعمال روانى يافته است . ماهيت دقيق اين عمل بوسيله خصوصيات ساختمانى و تحركى « نهاد » ، « خود » و « فراخود » تعيين مى گردد . . .
در ضمن ناگفته نماند كه :
1 - تنها عملكرد نهاد ، رفع فورى هيجانات ( انرژى يا تنش ) است كه به وسيله تحريكات درونى يا بيرونى در ارگانيسم رها شده اند ! ين عملكرد نهاد ، اصول ابتدايى يا اوليه را كه فرويد اصل لذت ناميده است برآورده مى سازد . هدف اصل لذت اين است كه شخص را از تنش برهاند و يا اگر همانطور كه معمول است اين عمل غير ممكن باشد آن را
عجايب ومطالب (فارسى) — صفحة 227
مساهمون: الشيخ محمد آصف المحسني
ص٢٢٧