خرافات را در بين اعراب جاهليت زنده نگهدارند . آنها نمىخواستند پايه و اساس انقلاب اسلامى مستحكم شود ؛ زيرا انقلابى را كه پيغمبر بزرگوار اسلام صلى الله عليه وآله و سلم بهوجود آوردند ، يك انقلاب سالم بود و در ابعاد مختلف فرهنگى ، سياسى ، اخلاقى ، اجتماعى ، اقتصادى ، عقلى و عبادى يك انقلاب كامل و داراى حفظ كرامت انسانى بود . از بركت اين انقلاب عظيم كه به رهبرى بهترين موجودات و اشرف مخلوقات صورت گرفت ، تاريخ بشريت تغيير كرد . در اين مرحله انسانها زندگانى جديد خود را آغاز كردند ؛ ولى اين تغيرات به نفع مشركين نبود ، آنها از منطق دور بودند و به دور از هرگونه تعقل ، با خرافات و لجبازى مىخواستند با دين آسمانى مبارزه كنند ؛ ولى كور خوانده بودند . با تمام لجاجتهاى كه داشتند ، سرانجام بدست مسلمانان شكست خوردند .
قسمت عمده پيروزى مسلمانان در اين جنگ ، ايمان قوى واراده آهنين آنها بود ؛ اما بخش ديگر آن وجود يك فرمانده شجاعى مانند على بن ابىطالب عليه السلام در ميان آنها بود . آنحضرت با درايت كامل اين جنگ را رهبرى مىكردند ؛ على عليه السلام شخصيت جنگ آزموده و شجاع بودند ؛ چندين مرتبه آنحضرت توسط پيغمبرعظيمالشأن اسلام صلى الله عليه وآله و سلم در جنگهاى متعدد مورد آزمايش قرار گرفته بودند . على عليه السلام از كوچكى در كنار پيامبر بزرگوار اسلام صلى الله عليه وآله و سلم بودند و در سن نوجوانى سپهسالار لشكر اسلام گرديدند . در جنگ خندق عمربنعبدود را كه با هزار نفر برابرى داشت از پاى در آورد و به همين علت بود كه رسولگرامىاسلام صلى الله عليه وآله و سلم در اين جنگ لشكر را به ايشان سپردند و دستور دادند كه با لشكر خود در مصاف دشمن بروند در برابر سپاه دوازده هزار نفرى آنان بجنگند . آنحضرت عليه السلام نيز بنا به دستور رسولخدا صلى الله عليه وآله و سلم در دل شب با سپاه خود حركت نمودند و زود خود را به دشمن رسانيدند و در اول صبح كه هنوز هوا تاريك بود بر سپاه مشركين حمله
انوار هدايت (تفسير قرآن كريم) (فارسى) — صفحة 237
مساهمون: الشيخ محمد آصف المحسني
ص٢٣٧