ملك الموت كه از حضرت نور الانوار مىگيرد و در او متجلّى مىشود ، در مراتب نازله بطور تضاعف تكثّر پيدا مىكند .
و بر همين اساس و كيفّيت بايد ملاحظه شود اشراقات انوارى كه در مراتب پايين پيدا مىشود ، و مشاهداتى كه آنها از انوار عاليه و موجودات مجرّدهء قاهره مىنمايند
و دليلش اينست كه در موجودات مجرّده ، حجاب مادّه و آثار مادّه مانند زمان و مكان نيست و آنها از هم محجوب نيستند ؛ و حجاب اختصاص به موجودات مادّيّه و آثار آن دارد .
بنابراين در هر يك از موجودات مجرّده تمام صورتهاى موجودات مجرّدهء ديگر منعكس است و هر كدام از آنها نسبت به ديگرى حكم آئينه و مرآت را دارد » .
كيفيّت طلوع نور واجب الوجود در ملك الموت و اعوان او
در كتاب « من لا يحضره الفقيه » از حضرت صادق عليه السّلام روايت كرده است كه :
قِيلَ لِمَلَكِ الْمَوْتِ عَلَيْهِ السَّلَامُ : كَيْفَ تَقْبِضُ الارْوَاحَ وَ بَعْضُهَا فِى الْمَغْرِبِ وَ بَعْضُهَا فِى الْمَشْرِقِ ، فِى سَاعَةٍ وَاحِدَةٍ ؟
فَقَالَ : أَدْعُوهَا فَتُجِيبُنِى .
قَالَ : فَقَالَ مَلَكُ الْمَوْتِ عَلَيْهِ السَّلَامُ : إنَّ الدُّنْيَا بَيْنَ يَدَىَّ كَالْقَصْعَةِ بَيْنَ يَدَىْ أَحَدِكُمْ يَتَنَاوَلُ مِنْهَا مَا شَاءَ . وَ الدُّنْيَا عِنْدِى كَالدِّرْهَمِ فِى كَفِّ أَحَدِكُمْ يُقَلِّبُهُ كَيْفَ يَشَآءُ . « 1 »
« از ملك الموت عليه السّلام سؤال شد : چگونه قبض ارواح
پاورقی
( 1 ) « من لا يحضره الفقيه » باب غسل الميّت ، طبع نجف ، جلد 1 ، ص 80