على بن سعيد روايت است كه گفت : شنيدم حضرت صادق عليه السّلام مىفرمود :
أمَّا قَوْلُهُ فِى الْجَفْرِ ، إنَّمَا هُوَ جِلْدُ ثَوْرٍ مَدْبُوغٍ كَالْجِرَابِ ، فِيهِ كُتُبٌ وَ عَلْمُ مَا يَحْتَاجُ إلَيْهِ النَّاسُ إلَى يَوْمِ الْقِيَمَةِ مِنْ حَلَالٍ أوْ حَرَامٍ ، إمْلَاءُ رَسُولِ اللهِ صلى الله عليه و آله و خَطُّ عَلِىٍّ عليه السّلام . « 1 »
« امّا گفتار او دربارهء جَفْر ، جَفْر پوست گاوى است دبّاغى شده مانند ظرف پوستى ، كه در آن كتابهائى نوشته شده است و علم آن چيزهائى است كه مردم بدانها تا روز رستاخيز از حلال و حرام نياز دارند . آن نوشته املاء رسول الله صلَّى الله عليه و آله و خط على عليه السّلام مىباشد . »
و امّا شش حديث برگزيده كه دلالت دارند بر آنكه علم جفر علمى است به حوادث و وقايع و امور مغيبه :
أوّل از « بصائر الدّرجات » از احمد بن محمد ، از حسين بن سعيد ، از احمد بن عُمَر ، از ابو بصير روايت مىكند كه گفت : من بر حضرت امام جعفر صادق عليه السّلام وارد شدم و گفتم : فدايت گردم من از مسألهاى سؤال مىكنم كه مىخواهم كسى نباشد تا كلام مرا بشنود !
ابو بصير گفت : حضرت پردهاى را كه ميان من و ميان اطاق ديگرى حائل بود كنار زدند و نظرى بدان اطاق نمودند و پس از آن فرمودند : اى أبا محمد از هر چه مىخواهى بپرس !
گفتم : فدايت شوم ! شيعيان با همدگر در مقام گفتگو مىگويند : رسول خدا صلَّى الله عليه و آله به على عليه السَّلام باب علمى را تعليم فرموده كه از آن هزار باب مفتوح مىگردد .
حضرت فرمود : اى أبا محمد ! قسم به خدا كه رسول خدا صلَّى الله عليه و آله هزار باب از علم را به على تعليم نموده كه از هر باب آن هزار باب گشوده مىگردد .
ابو بصير مىگويد : من گفتم : هَذَا وَ اللهِ الْعِلْمُ . « سوگند به خدا كه فقط علم اين
هامش
( 1 ) همين مصدر از طبع كمپانى ص 287 ، و از طبع حيدرى ص 49 حديث 93 . و « بصائر الدّرجات » ص 44 .