چون نامهء عمرو عاص به معاويه رسيّد ، عُتبة بن ابى سفيان به او گفت كه : مأيوس نباش و او را به حكومت و ولايت وعده بده و در سلطنت شريك گردان . لذا در نامهء ديگرى كه به او نوشت و منشور حكومت مصر را ضميمه نمود ، چون عمرو عاص خود را حاكم مصر ديد قلبش به معاويه گرائيد و براى كارزار با على بن ابى طالب به شام كوچ كرد . « 1 »
شاهد ما از آوردن نامهء عمرو عاص در اين مقام همان مطالبى است كه درباره اميرالمؤمنين اعتراف نموده و به طور ارسال مسلّم او را وصى و وارث و اداء كننده دَين و وفا كنندهء وعدهء رَسُولخدا و ولىّ و سرپرست هر مؤمنى مىشمرد .
و نيز ابن شهرآشوب در « مناقب » ج 1 ص 542 از سفيان ثُورى ، از منصور ، از مجاهد از سلمان فارسى روايت مىكند كه قالَ : سَمِعْتُ رَسُول اللّهِ صلّى اللّه عليه و آله و سلّم يقول : انَّ وَصِيّى وَ خَليفَتى وَ خَيْرَ مَنْ اتْرُكُ بَعْدى يُنْجِزُ مَوْعِدى وَ يَقْضى دَيْنى عَلِىُّ بْنُ ابى طالِبٍ .
« سلمان مىگويد : از رَسُولخدا شنيدم كه مىفرمود : بدرستى كه وصىّ من و جانشين من و بهترين فردى كه من بعد از خود بجاى مىگذارم كه وعدهء مرا وفا كند و دين مرا ادا بنمايد علىّبنأبىطالب است . »
و محب الدين طبرى در « الرّياض النّضرة » ج 2 ص 178 و در « ذخائر العقبى » ص 71 با اسناد خود از انس ، و قندوزى حنفى در « ينابيع المودة » ص 208 از احمد بن حنبل در « مناقب » خود به سند خود از انس روايت كردهاند كه :
قالَ رَسُول اللّهِ صلّى اللّه عليه و آله و سلّم : وَصيّى وَ وارِثى يَقْضى دَيْنى وَ يُنْجِزُ مَوْعِدى عَلىُّ بْنُ ابيطالِبٍ .
« حضرت رَسُولخدا فرمود : كه : حقّاً وصىّ من و وارث من كه دَين مرا ادا كند و وعده مرا وفا نمايد علىّبنأبىطالب است . »
و نيز قندوزى حنفى در ص 133 از « ينابيع المودة » ضمن حديثى از سعيد بن جبير از ابن عباس روايت مىكند كه رَسُولخدا فرمود : يا عَلىُّ انْتَ صاحِبُ حَوْضى وَ صاحِبُ لِوائى وَ حَبيبُ قَلْبى وَ وَصيّى و وارِثُ عِلْمى .
« اى على تو صاحب حوض كوثر منى و صاحب لواى منى و حبيب دل من و وصى من و وارث دانش و علم منى . »
هامش
( 1 ) « تذكره » سبط ابن جوزى ص 49 - 50 .