تفسير ادبى
« ضجّة » و « صُراخ » به معناى صيحه است . لذا وقتى كه صيحه با ناله توأم باشد « ضجّه » ناميده مىشود ، و اگر با استغاثه و التماس همراه گردد « صراخ » مىگويند .
« ولى » در اين جا به معناى مولا و سرپرست است .
« عرفان » عبارت از ادراك به وسيله يكى از حواس ظاهرى يا باطنى است و فرق بين « علم » و « عرفان » نيز همين است ، زيرا « علم » تصوير شى اى است از اثرى كه آن شيئى بر عقل گذاشته باشد .
« عارف بالله » كسى است كه خداوند تعالى را دريابد ، مثل موجود تشنهاى كه وقتى آب نوشيد به سيراب شدن خود پى مىبرد و آن را درك مىكند و مىفهمد .
البته گاهى هم لفظ « عرفان » به جاى « علم » به كار مىرود .
« صدق » ضد كذب و دروغ است .
« صادقين » - كه در قرآن نيز آمده است - به گروهى از مؤمنان اطلاق مىشود كه در دين خدا از نظر نيت ، گفتار و كردار راستگو باشند . لذا در تفسير كلام الهى كه فرموده است :
؛
يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَ كُونُوا مَعَ الصَّادِقِينَ
« 1 » اى كسانى كه ايمان آورده ايد ! از خدا بپرهيزيد و با صادقان باشيد .
و نيز در تفسير اين آيه كه مىفرمايد :
؛
وَ مَنْ يُطِعِ اللَّهَ وَ الرَّسُولَ فَأُولئِكَ مَعَ الَّذِينَ أَنْعَمَ اللَّهُ عَلَيْهِمْ مِنَ النَّبِيِّينَ وَ الصِّدِّيقِينَ وَ الشُّهَدَاءِ وَ الصَّالِحِينَ وَ حَسُنَ أُولئِكَ رَفِيقاً
« 2 » و كسى كه خدا و پيامبر را اطاعت كند ، هم نشين كسانى خواهد بود كه خدا نعمت خود
هامش
( 1 ) . توبه ، آيه 119 .
( 2 ) . نساء ، آيه 69 .