چشمه هاى حكمت از دل او به زبانش سرازير گردد .
ابان به سويد به نقل از امام صادق ( ع ) مى گويد :
" قلت ما الّذى يثبّت الايمان فى العبد ؟ قال : الّذى يثبته فى الورع و الّذى يخرجه منه الطّمع . 34 "
عرض كردم : چه چيز ايمان را در بنده استوار مى گرداند ؟ فرمود : همان كه پاكدامنى را در او استوار مى سازد و آز را از دل او بر مىكند .
امام صادق ( ع ) مى فرمايد :
" الصمت شعار المحقّقين بحقائق ما سبق و جفّ القلم به و هو مفتاح كلّ راحه من الدّنيا و الاخره و فيه رضا الرّب و تخفيف الحساب و الصّون من الخطايا و الزلل ، قد جعله اللّه سترا على الجاهل و زيناً للعالم و معه عزل الهواء و رياضه النفس و حلاوه العباده و زوال قسوه القلب و العفاف و المروّه و الظرف . 35 و 36 "
سكوت ، شعار كسانى است كه حقايق آنچه را كه در قلم صنع رفته ، تحقّق مى بخشند . و قلم به سبب آن ، خشك شده و كليد هر گونه آسايش در دنيا و آخرت است . خشنودى خداى و آسانگيرى در حساب روز رستخيز و محفوظ ماندن از خطايا و لغزشها ، درخاموشى نهفته است . خداوند آن را پوشش نادان و آرايش دانا مقرر فرموده است در پرتو آن ، هوى و هوس به كنارى نهاده مىشود . رياضت نفس و شيرينى عبادت و از ميان رفتن سخت دلى و نيز به كف آوردن پاكدامنى و جوانمردى و كياست ، در آن نهفته است .
اين آيات و روايات ، همگى دلالت بر آن دارند كه انديشه ها ، گفتارها و كردارها ، ملكه ها را ايجاد مى كنند . پديد آمدن چيستى ها نيز از ملكه ها بر مى خيزد ، و آدمى ، كمال انسانى را به بركت ملكات فاضله در مى يابد ، چنان كه آدمى مىتواند از انسانيّت به حيوانيّت تنزّل كند ، همان گونه كه آدمى آن طور كه قبلًا گفتيم
كاوشى نو در اخلاق اسلامى وشئون حكمت عملى (فارسى) — صفحة 71
مساهمون: الشيخ حسين المظاهري
ص٧١