علم اخلاق ( فريضهء عادلهء )
يكى ديگر از علومى كه در اسلام به عنون پايه قرار داده شده است و براى همهء اقشار مردم يادگيرى آن وجوب عينى دارد ، امورى است كه به اخلاق انسان مربوط مىشود . اين علم داراى دامنهاى وسيع و بخشهاى متعدد است كه ما به دو مورد از آنها اشارهاى خواهيم كرد .
تهذيب نفس
چيزى كه از اوجب واجبات است و حتى از قسم اول علوم يعنى اصول دين هم به عبارتى واجبتر به شمار مىرود و ما در اسلام از آن با اهميتتر نداريم ، خودسازى و تهذيب نفس است . براى اين كار انسان بايد صفات رذيله و پست را از يك طرف و صفات انسانى و فضيلتهاى مقابل آن را از طرف ديگر بشناسد و با كوششى كه مىكند و مجاهدتى كه بخرج مىدهد درخت رذايل را از دل خويش بركند و به جاى آن درخت فضايل را در جان خود غرس نمايد . بديهى است اين تهذيب نفس كه به آن تزكيه هم مىگويند چون از ظرافت و دقت خاصى برخوردار است ، علم و دانش مخصوص خود را مىخواهد و بدون استاد و از پيش خود ، فراگيرى آن ميسور نيست . از اينروى علم اخلاق به عنوان مقدمهء يك واجب بسيار مهم يعنى تهذيب و تزكيه ، خود نيز از واجبات مهمه بشمار مىرود كه