افرادى كه غفلت بر دلشان حكمفرماست چشم دارند اما نمىبينند ؛ گوش دارند اما نمىشنوند ؛ دل دارند اما نمىفهمند ؛ و اينها حيوانند ، از حيوان هم پستترند ؛ و اگر درباره غفلت جز اين آيه شريفه چيزى نداشتيم ، بس بود تا بگوئيم كه صفت غفلت ، صفت مذمومى است .
در آيه ديگر مىفرمايد : غفلت دل را مُهر مىكند ؛ چشم و گوش را مهر مىكند :
( اولئِكَ الَّذينَ طَبَعَ اللهُ عَليقُلُوبِهِمْ و سَمْعِهِمْ وَ ابْصارِهِمْ و اوُلئِكَ هُمُ الْغافِلوُنَ ) « 1 » افرادى كه غفلت دارند دل ندارند ؛ دلشان قفل شده است . دلى كه بفهمد ، گوشى كه حقّ را بشنود و چشمى كه حقّ را ببيند ندارند ، و بالاخره مُهرِ غفلت اينها را تا سرحدّ حيوانيت رسانده است .
صفت غفلت بر عكس صفت توجّه ، انسان را به سقوط مىكشاند . نمىگذارد دنيا داشته باشد ؛ نمىگذارد آخرت داشته باشد . اين غفلت - نظير توجّه و تفكّر - مراتب دارد . ما فعلًا كار به آن نداريم . صحبت امروز راجع به غفلت است به اعتبار متعلّق آن نه مراتب آن .
هامش
( 1 ) . سوره ى نحل ، آيه ى 108 . ترجمه : « آن كافران ( كه دنيا را بر آخرت برگزيدند ) كسانى هستند كه خداوند بر دل و گوش و چشمشان مُهر نهاد ؛ و آنان غافلند » .