تخطي إلى المحتوى الرئيسي

رساله توضيح المسائل (پانزدهم 1389ش) (فارسى) — صفحة 256

مساهمون:

ص٢٥٦
مسأله 1668 - اگر فروشنده به جاى جنسى كه قرارداد كرده جنس ديگرى بدهد ، در صورتى كه مشترى راضى شود اشكال ندارد . مسأله 1669 - اگر جنسى را كه سلف فروخته در موقعى كه بايد آن را تحويل دهد ناياب شود و نتواند آن را تهيّه كند ، مشترى مىتواند صبر كند تا تهيّه نمايد يا معامله را به هم بزند و چيزى را كه داده پس بگيرد . مسأله 1670 - اگر جنسى را كه ندارد ، بفروشد و قرار بگذارد كه بعد از مدّتى تحويل دهد و خريدار هم پول نداشته باشد و قرار بگذارد بعد از مدّتى پول آن را بدهد معامله باطل است .

مواردى كه انسان مىتواند معامله را به هم بزند

مسأله 1671 - حقّ به هم زدن معامله را « خيار » يعنى اختيار ، مىگويند و خريدار و فروشنده در يازده صورت مىتوانند معامله را به هم بزنند : اوّل : از مجلس معامله متفرق نشده باشند ( خيار مجلس ) . دوّم : مغبون شده باشند ( خيار غبن ) . سوّم : در معامله قرارداد كنند كه تا مدّت معيّنى هر دو يا يكى از آنان بتوانند معامله را به هم بزنند ( خيار شرط ) . چهارم : فروشنده يا خريدار ، مال خود را بهتر از آنچه هست نشان دهد و طورى وانمود كند كه قيمت مال در نظر مردم زياد شود ( خيار تدليس ) . پنجم : فروشنده يا خريدار شرط كند كه كارى انجام دهد يا شرط كند مالى را كه مىدهد طور مخصوصى باشد و به آن شرط عمل نكند كه در اين صورت ديگرى مىتواند معامله را به هم بزند ( خيار تخلّف شرط ) . ششم : در جنس يا عوض آن عيبى باشد ( خيار عيب ) . هفتم : معلوم شود مقدارى از جنسى را كه فروخته‌اند مال ديگرى است كه اگر صاحب آن به معامله راضى نشود خريدار مىتواند معامله را به هم بزند يا پول آن مقدار را از فروشنده بگيرد و نيز اگر معلوم شود مقدارى از چيزى را كه خريدار عوض قرار داده مال ديگرى است و صاحب آن راضى نشود ، فروشنده مىتواند معامله را به هم بزند يا عوض آن