8 - در قيمت جنس بين مشتريهاى مسلمان فرق نگذارد ، مگر اينكه مشترى اهل صلاح يا اهل علم يا مستضعف و مانند اينها باشد كه مراعات آنها افضل اعمال است .
9 - چيزى را كه مىفروشد زيادتر بدهد و آنچه را كه مىخرد كمتر بگيرد .
10 - كسى كه با او معامله كرده ، اگر پشيمان شود و از او تقاضا كند كه معامله را به هم بزند ، براى به هم زدن معامله حاضر شود .
معاملات مكروه
مسأله 1609 - معاملات مكروه ده قسم است :
اوّل : ملك فروشى ، مگر آنكه با پول آن ملك ديگرى بخرد .
دوّم : قصابى .
سوّم : كفن فروشى ، اگر شغل و حرفهء او باشد .
چهارم : معامله با مردمان پست .
پنجم : معامله بين اذان صبح و اوّل آفتاب .
ششم : كار خود را خريد و فروش گندم و جو و مانند اينها قرار دهد .
هفتم : براى خريدن جنسى كه ديگرى مىخواهد بخرد داخل معاملهء او شود .
هشتم : معامله با كسانى كه اموالشان مشكوك است .
نهم : معامله در وقت نمازهاى يوميّه مخصوصاً نماز جمعه ، اگر بىاعتنايى به نماز نباشد و الّا حرام است .
دهم : قسم خوردن در معامله اگر راست باشد و الّا حرام است .
معاملات حرام و باطل
مسأله 1610 - در سه مورد معامله باطل است :
اوّل : خريد و فروش مال غصبى مگر آنكه صاحبش معامله را اجازه دهد .
دوّم : معاملهء چيزى كه منافع معمولى آن حرام باشد ، مثل آلات قمار و موسيقى .
سوّم : معاملهاى كه در آن ربا باشد .
مسأله 1611 - غش در معامله حرام است ، يعنى فروختن جنسى كه با چيز ديگر مخلوط است ، در صورتى كه آن چيز معلوم نباشد و فروشنده هم به خريدار نگويد ، مثل فروختن روغنى كه آن را