مسأله 1418 - اگر يكى از اين چهار چيز كه زكات آنها را داده چند سال نزد او بماند زكات ندارد .
مسأله 1419 - اگر اين چهار چيز از آب باران يا نهر مشروب شوند يا مثل امروزه به وسيله تلمبههاى گوناگون سيراب شوند و يا مثل زراعتهاى مصر از رطوبت زمين استفاده كنند ، زكات آنها يك دهم است و اگر با دلو و مانند آن آبيارى شوند زكات آنها يك بيستم است و اگر مقدارى از باران يا نهر يا رطوبت زمين استفاده كند و به همان مقدار از آبيارى با دلو و مانند آن استفاده نمايد ، زكات نصف آن يك دهم و زكات نصف ديگر آن يك بيستم مىباشد يعنى سه چهلم ( هفت و نيم درصد ) آن را بابت زكات بدهند .
مسأله 1420 - اگر اين چهار چيز ، هم از آب باران يا مانند آن مشروب شوند و هم از آب دلو يا مانند آن استفاده كنند ، چنانچه طورى باشد كه بگويند مثلًا با دلو آبيارى شده نه باران ، زكات آن يك بيستم است و اگر بگويند مثلًا با آب باران آبيارى شده نه دلو ، زكات آن يك دهم است .
مسأله 1421 - مبالغى را كه براى اين چهار چيز خرج كرده است مىتواند از حاصل كسر كند ، و چنانچه بعد از كم كردن اينها به حدّ نصاب ( تقريباً 864 كيلو ) برسد زكات آن واجب مىشود ، ولى اگر استفادهء ديگرى غير از اين چهار چيز نظير كاه و علف ببرد نبايد مخارج را از زراعت كم كند ، بنا بر اين اگر هزار تومان خرج زراعت كرده است و هزار تومان برداشت كاه و علف داشته است نمىتواند مخارجى را كه براى آن چهار چيز كرده كم كند .
مسأله 1422 - اگر زمين و اسباب زراعت يا يكى از اين دو ، ملك خود او باشد نبايد كرايهء آنها را جزو مخارج حساب كند ، و نيز براى كارهايى كه خودش كرده يا ديگرى بىاجرت انجام داده ، چيزى از حاصل كسر نمىشود .
مسأله 1423 - اگر انسان در چند شهر كه فصل آنها با يكديگر اختلاف دارد و زراعت و ميوهء آنها در يك وقت به دست نمىآيد ، اين چهار چيز را داشته باشد و همهء آنها محصول يكسال حساب شود ، اگر روى هم به مقدار نصاب شود ، زكات آن واجب است .
مسأله 1424 - كسى كه بدهكار است و مالى هم دارد كه زكات آن واجب شده ، اگر بميرد بايد اوّل تمام زكات را از مالى كه زكات آن واجب شده بدهند ، بعد قرض او را ادا نمايند .
مسأله 1425 - اگر اين چهار چيز كه زكات آنها واجب شده خوب و بد دارد ، مىتواند زكات هر كدام از خوب و بد را از خود آنها بدهد ولى زكات همه را از بد نمىتواند بدهد .
رساله توضيح المسائل (پانزدهم 1389ش) (فارسى) — صفحة 221
مساهمون: الشيخ حسين المظاهري
ص٢٢١