بخش اوّل : مفهوم شرك
اين بخش ، تحقيق و بررسى در مفهوم و معناى شرك است كه ، در قرآن خط بطلان بر آن كشيده شده و فلسفهء اصلى بعثت پيامبران ، زدودن شرك است و آن بر دو نوع مىباشد :
نخست ، شرك واقعىِ مستقل و آن شركى است كه براى خداوند و در عرض ذات مقدّسش قرار دهند . تفاوتى نمىكند براى او يك شريك يا بيشتر يا همراه او قائل گردند . اين چنين شركى را شرك عرضى و ذاتى مىنامند .
دوم ؛ شرك طولى است و اين در صورتى شرك محسوب مىشود - توضيح آن خواهد آمد - كه توجّه به سوى غير خداوند بدون در نظر داشتن اذن او صورت پذيرد و در حقيقت اين نوع شرك ، عبادت غير خداست بدون اين كه اجازهاى از جانب او صادر شده باشد . اين اجازه با عباراتى نظير : « مِن دُون اللَّه » ، « بِغير سلطان اتاهُم » يا امثال اينها با تعابير مختلف ديگرى در قرآن كريم آمده است .
با قبول اين مطلب مىگوييم : قسم نخستين شرك ( شرك در عرض