تو مپندار كه مجنون سر خود مجنون شد * از سمك تا به سماكش كشش ليلى برد
محبت است كه الهامبخش و قهرمانساز و مايهء انگيزش شعلههاى نهفتهء باطن و استعدادهاى خفتهء درونى و همتانگيز و صفابخش مىباشد و چون سازندگى بر عهدهء همين محبت است حضرت صادق عليه السلام فرمود :
هل الدِّينُ إلّاالحُبّ ؛ آيا دين ، جز محبت چيز ديگرى هست ؟
تعليمات اسلام و قرآن كريم هر دو نيرو را اشباع مىكند و محبت انسان با عقل و خردى كه منبع هستى است بايد برتر از همهء محبتها باشد .
قرآن راه سعادت فرد و اجتماع را در آن مىداند كه محبت خدا و رسولش سرلوحهء ضمير قرار گرفته و بر فراز همهء محبتها باشد و گرنه هلاكت و تباهى قطعى است و از طرفى كانون عقل را به مطالعه در نظام خلقت واداشته و به نشانهايى كه نمودار قدرت و حكمت و زيبايى است دلالت نمود .
هدف اديان آسمانى به ويژه اسلام در خداشناسى فقط آن نيست كه با استدلال ، عقل آدمى را قانع و اشباع نمايند و ديگر عواطف آدمى را رها نمايند . بلكه غرض آن است كه بالاترين عاطفه يعنى محبت و عشق انسان را به حقيقت لايزال هستى برانگيزانند و كانون عاطفهء وى را از محبت وى و سفيران و رهبران معصوم كه در هر عصر و زمان پايدار هستند ، مالامال نمايند تا هر دو كانون آدمى اشباع شود همين ، انگيزهء دگرگونى روحى در انسان گردد .
* * * * *