تور
تور : ابزار صيد حيوانات .
از آن به مناسبت در بابهاى مضاربه ، صيد و ذباحه و اطعمه و اشربه ياد شده است .
ماهى اگر زنده از آب گرفته شود و در بيرون آب بميرد حلال ، ولى اگر در آب بميرد حرام است ؛ ليكن نسبت به ماهىاى كه در تور صيادى افتاده و قبل از بيرون آوردن از آب ، مرده است اختلاف شده كه خوردن آن حلال است يا حرام . مشهور حرمت آن است ؛ « 1 » ليكن بسيارى از معاصران حكم به حليّت آن كردهاند . « 2 » بنابر قول مشهور ، ماهىاى كه در تور مرده است اگر با ماهيهاى زندهء درون تور مشتبه شود ، اجتناب از همه واجب است . « 3 »
كسى كه براى صيد تورى نصب كرده ، آنچه در تور افتاده ملك او است ؛ ليكن حيوانى كه به دام افتاده ولى از آن فرار كرده است ، ملك كسى نيست . « 4 »
واگذارى تور صيادى در مقابل اعطاى مقدارى معيّن از صيد - همچون يكسوم آن - به صياد ، از آن جهت كه چنين معاملهاى تحت هيچيك از عناوين مضاربه ( - - ) مضاربه ) ، شركت و اجاره نمىگنجد باطل است . در نتيجه صيد انجام گرفته با چنين تورى از آن صياد است ؛ ليكن بايد اجرة المثل ( - - ) اجرت ) تور را به صاحب آن بپردازد . « 5 » برخى گفتهاند : صياد به مقدار سهم خود مالك صيد مىشود ؛ ليكن مالكيت وى نسبت به سهم مورد توافق براى صاحب تور كه صياد به نيّت وى صيد كرده محل اشكال و در نتيجه مصالحه لازم است . « 6 » برخى ديگر گفتهاند : اگر صاحب تور از اوّل به صياد اجازه داده كه در آن تصرف كند مشروط بر آنكه مقدارى معيّن از آنچه صيد مىنمايد به صاحب تور بدهد ، در آن مقدارى كه مقصود صياد براى مالك تور بوده با صياد شريك است . « 7 » ( - - ) آلات صيد )
هامش
( 1 ) . جواهر الكلام 36 / 171 - 172 و 258
( 2 ) . توضيح المسائل مراجع 2 / 522 م 2615 ؛ مهذب الاحكام 23 / 46 - 48
( 3 ) . جواهر الكلام 36 / 172
( 4 ) . تحرير الوسيلة 2 / 142
( 5 ) . جواهر الكلام 26 / 358
( 6 ) . تحرير الوسيلة 1 / 609 - 610
( 7 ) . مجمع المسائل 3 / 9 .