مهمترين آثار معنوى وجود ائمّه در اهل اين عالَم سه مورد است :
1 . هدايتگرى : ائمّه هادى و هدايتگر مردم هستند .
2 . تزكيه اخلاق : همهء معارف از اهل بيت عليهم السلام است . هر چه در اين زمينه بخواهيم بايد به سراغ آن بزرگواران برويم . به طور قطع هر كه به جاى ديگر برود ؛ جايى كه از اهل بيت بريده و منقطع باشد ، به ضلالت و گمراهى رفته است .
3 . علم و دانش : ائمّه عليهم السلام معلّم و آموزگار خلايق هستند .
بنابر آن چه بيان شد ، ائمّه عليهم السلام هدايتگر ، تزكيهكننده و معلّم خلايق هستند و اينها آثار معنوى وجود آن بزرگواران براى اهل بلاد است ، و اركان بلاد همان هدايتگران ، تزكيهكنندگان و معلّمان بلاد هستند .
آثار ديگر
البتّه وجود ائمّه عليهم السلام آثار ديگرى نيز دارد . براى نمونه يكى از آثار وجودى آنان برداشتن عذاب از مردم است ؛ يعنى عذابهاى آن چنانى كه بر امّتهاى پيشين نازل مىشد ، به بركت وجود ائمّه عليهم السلام اكنون بر اين امّت نازل نمىشود . آيهء مباركه قرآن مىفرمايد :
« وَما كانَ اللَّهُ لِيُعَذِّبَهُمْ وَأَنْتَ فيهِمْ وَما كانَ اللَّهُ مُعَذِّبَهُمْ وَهُمْ يَسْتَغْفِرُونَ » ؛ « 1 »
( اى پيامبر ! ) تا تو در ميان آنان هستى ، خداوند آنها را مجازات نخواهد كرد و ( نيز ) تا استغفار مىكنند ، خدا عذابشان نمىكند .
در ذيل اين آيه - گرچه خطاب « وَأَنْتَ فيهِمْ » به پيامبر اكرم است - آمده كه امير مؤمنان على و ائمّه اطهار عليهم السلام نيز در اين خطاب داخل هستند و به
هامش
( 1 ) . سورهء انفال ( 8 ) : آيهء 33 .