صورتش گذاشته شود .
( مسألهء 439 ) شايسته است كه پس از نهادن ميّت در قبر و پيش از پوشانيدن قبر ، شهادتين ، عقايد حقّه و اقرار به امامت فرد فرد ائمّه ( عليهم السلام ) را به او تلقين كنند .
( مسألهء 440 ) پس از دفن نيز به هنگام رفتن تشييع كنندگان ، شايسته است كه از سوى نزديكترين مردمان به ميّت ، يك بار ديگر با صداى بلند عقايد حقّه به او تلقين شود .
در اينجا مستحبّات ديگرى نيز هست كه در كتابهاى مفصّل آمده است .
* * * بخش تكميلى
( مسألهء 441 ) همه احكام ميّت ، از غسل ، كفن ، حنوط ، نماز و دفن ، در سه مورد بر قسمتى از پيكر او نيز بايد اجرا شود :
1 - اسكلت استخوانى بدن
در مواردى چون طعمهء حيوانات درّنده قرار گرفتن ، اگر اسكلت استخوانى بدن سالم باشد ، بر استخوانهاى بدون گوشت بايد همهء احكام ميّت اجرا شود ، حتّى اگر يكى دو قطعه از استخوانها نيز از بين رفته باشد .
2 - پيكر انسانى
اگر پيكر انسانى كامل باشد ، همهء احكام مرده بر آن اجرا مىشود ، اگر چه برخى از عضوهاى جانبى آن مثل سر ، دستها و پاها از بين رفته باشند .
3 - نصف كامل بدن
بر نيمى از بدن يك انسان ، كه قلب در آن است ، همهء احكام ميّت جارى مىشود ، خواه به طول يا به پهنا قطع شده باشد ، به شرط اين كه اعضاى
توضيح المسائل (عبادات ومعاملات) (فارسى) — صفحة 79
مساهمون: السيد محمد سعيد الحكيم
ص٧٩