اميرمؤمنان ( عليه السلام ) ميفرمايد : « مردم را خشنودى و ناخشنودى دور هم گرد ميآورد ، اگر كسى به كردارى رضايت دهد در زمرهء آنان داخل مىشود و چون از كردارى بيزارى جويد از زمرهء آنان بيرون ميرود » .
بايد افراد مؤمن و متدين شديداً به اين موضوع اهتمام بورزند و از كوتاهى و تنبلى در آن به شدّت پرهيز كنند ، كه اگر در جامعه گناه زياد شود و مردم با آن خو بگيرند ، به تدريج عادى مىشود و آن ابراز انزجار و شدّت عمل لازم كمكم از بين ميرود و اشخاص متديّن نيز با آن انس ميگيرند و احياناً از زشتى آن غفلت ميورزند .
چنان كه اگر كار نيك نيز در جامعه كم بشود به تدريج ناشناخته مىشود و افراد از آن دورى ميجويند و كمكم به صورت منكر جلوه مىكند ، چنان كه در حديث شريف به آن اشاره شده است . اينجاست كه روح ايمان افسرده مىشود و شعله هاى آن بى فروغ ميگردد و مورد خشم پروردگار قرار ميگيرد .
دوّم : مرحلهء عملى ، يعنى در صدد برخورد عملى در آمدن با افرادى كه معروف را ترك ميكنند ، يا مرتكب كارهاى زشت ميشوند . تا گام مؤثّرى براى اصلاح فرد و جامعه از طريق امر به نيكى ها و نهى از زشتى ها برداشته شود ، كه هدف از تشريع فريضهء امر به معروف و نهى از منكر نيز همان است .
( مسألهء 1621 ) برخورد عملى امر به معروف و نهى از منكر نيز سه مرحله دارد :
1 ) مبارزهء منفى ، يعنى ابراز انزجار از افراد تبهكار به وسيلهء اظهار خشم و نفرت و روى گردانى از آنها ، قطع رابطه و قطع نيكى نسبت به آنان .
توضيح المسائل (عبادات ومعاملات) (فارسى) — صفحة 322
مساهمون: السيد محمد سعيد الحكيم
ص٣٢٢