در حديثى از امام باقر عليه السلام يا امام صادق عليه السلام آمده : « كسى سؤال كرد : اين مجازات آتش درباره چه مقدار از غصب مال يتيم است ؟ حضرت فرمود : در برابر دو درهم » . « 1 »
* ربا
رباخوارى صورتهاى مختلفى دارد . صورت رايج آن ، اين است كه پولى را به كسى بدهد و بعد از مدتى آن پول را با اضافه بگيرد . خداوند مىفرمايد :
الَّذِينَ يَأْكُلُونَ الرِّبا لا يَقُومُونَ إِلَّا كَما يَقُومُ الَّذِي يَتَخَبَّطُهُ الشَّيْطانُ مِنَ الْمَسِّ ذلِكَ بِأَنَّهُمْ قالُوا إِنَّمَا الْبَيْعُ مِثْلُ الرِّبا وَ أَحَلَّ اللَّهُ الْبَيْعَ وَ حَرَّمَ الرِّبا . . . « 2 »
« كسانى كه ربا مىخورند ( در قيامت ) برنمىخيزند ، مگر مانند كسى كه بر اثر تماس شيطان ديوانه شده ( و نمىتواند تعادل خود را حفظ كند ، گاهى زمين مىخورد و گاهى به پا مىخيزد ) اين بدان سبب است كه گفتند : داد و ستد هم مانند رباست ( و تفاوتى ميان آن دو نيست ) ؛ در حالى كه خدا بيع را حلال كرده و ربا را حرام ( زيرا فرق ميان اين دو بسيار است ) » .
در تفسير شريف الميزان آمده است :
در اين آيات ، سختگيرى خداوند متعال در مورد ربا چنان است كه مانند آن در هيچ يك از فروع دين جز « دوستى با دشمنان دين » نيست . تعبيراتى كه در مورد ساير گناهان كبيره مانند زنا ، شرابخوارى ، قمار و حتى قتل نفس آورده ، گرچه لحن شديدى دارند ، ولى به پايه اين دو گناه ( رباخوارى و دوستى با دشمنان دين ) نمىرسند و اين نيست ،
مگر آنكه آثار شوم ساير گناهان از يك يا چند نفر تجاوز نمىكند ، ولى آثار شوم اين دو گناه بنياد دين را ويران و اثر آن را محو و نظام زندگى را فاسد مىكند و روى فطرت
هامش
( 1 ) . وسائل الشيعه ، ج 27 ، ص 260 - بحار ، ج 72 ، ص 8 .
( 2 ) . بقره / 276 .