با توجه به آنچه گفته شد مسلمانان مىتوانند از اين فرصت طلايى استفاده نموده و براى حل مشكلات گوناگون جامعهء اسلامى با تشكيل نشستهاى مختلف سياسى ، فرهنگى و اقتصادى از اين عبادت ويژه بهرهبردارى صحيح نمايند ؛ و شايد بر همين مبنا امام صادق عليه السلام مىفرمايند : « تا وقتى خانهء كعبه برپاست اسلام هم برپا و استوار است . » « 1 » ولى افسوس و صد افسوس كه از كنار اين آثار و فوايد به سادگى مىگذريم و برخى اين سفر را وسيلهء تفريح و سير و سياحت قرار داده و عدهاى ديگر از آن براى تظاهر و خودنمايى استفاده مىكنند .
پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله و سلم مىفرمايند : « زمانى فرا مىرسد كه در آن ملوك و پادشاهان و سردمداران براى تفرّج و تفريح ، ثروتمندان و اغنياء براى سودآورى و فقراء براى گدايى به حج خواهند رفت . » « 2 » پرسش : بر چه كسى انجام حج واجب است ؟
پاسخ : انجام حج بر شخصى كه داراى اوصاف و شرايط زير باشد ، يك مرتبه در طول عمر واجب است : 1 - بالغ و عاقل باشد ؛ 2 - « مستطيع » باشد ، يعنى توانايى رفتن به حج را داشته باشد ؛ 3 - به واسطهء رفتن به حج مجبور نشود كار حرامى را كه اهميت ترك كردن آن در شرع از حج بيشتر است انجام دهد يا عمل واجبى را كه از حج مهمتر است ترك نمايد .
پرسش : استطاعت و توانايى در انجام حج با چه امورى محقق
هامش
( 1 ) - همان ، ص 21 ، حديث 5
( 2 ) - همان ، ص 60 ، حديث 9