كسى ذبح كردن ميسّر نباشد و ماندن در احرام نيز مستلزم عسر و حرج باشد ، تكليفش چيست ؟
پاسخ : در صورتى كه به هر دليلى قربانى از روز عيد تأخير بيفتد ، بنا بر احتياط نبايد حلق يا تقصير كند و از احرام بيرون بيايد ؛ ولى چنانچه ماندن در احرام ، مستلزم عسر و حرج باشد ، مىتواند با حلق يا تقصير و قبل از قربانى كردن از احرام خارج شود .
مكان حلق و تقصير در حج
[ 2098 ] سؤال 262 : كسى به خاطر جهل به مسأله و يا غفلت و نسيان ، حلق و تقصير را در غير سرزمين منى انجام داده ؛ ولى هنوز اعمال مكه را به جا نياورده است . آيا با وجود فرصت ، تكرار حلق و تقصير در منى لازم است يا خير ؟
پاسخ : حلق و تقصير بايد در منى باشد و اگر از باب جهل به مسأله و يا غفلت و نسيان ، در غير منى حلق و تقصير نمايد ، عمل او صحيح و مجزى است و مستحب است موى حلق شدهء خود را به منى بفرستد و در آن جا دفن شود .
مسائل ديگر حلق و تقصير در حج و عمره
[ 2099 ] سؤال 263 : اگر وظيفهء شخصى حلق نمودن باشد نه تقصير ، و حلق نمودن ، باعث خونريزى شود ، تكليفش چيست ؟
پاسخ : در صورتى كه بتواند بدون خونريزى ، سر را با ماشين ته زنى كه با استعمال آن عرفاً حلق صدق مىكند ، بتراشد ، تيغ زدنى كه موجب خونريزى است ، اشكال دارد و در صورت عدم امكان ، به احتياط واجب بايد سر را با تيغ بتراشد .
[ 2100 ] سؤال 264 : كسى كه هنوز حلق يا تقصير نكرده ، سر حاجى ديگر را مىتراشد .
آيا براى اين كار بايد كفّاره بدهد يا نه ؟ و آيا اين سر تراشيدن ، براى كسى كه سرش تراشيده شده ، كافى است يا خير ؟