فصل يازدهم : تلبينه
1595 . پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : تَلبينه « 1 » دل بيمار را آرامش مىدهد و بخشى از اندوه را مىبرد .
1596 . امام صادق عليه السلام : « اگر چيزى وجود داشت كه انسان را در برابر مرگ ، سود مىبخشيد ، تلبينه سود مىبخشيد » . پرسيده شد : تلبينه چيست ؟
فرمود : « شورباى فراهمآمده با شير . شورباى فراهمآمده با شير » و اين را سه بار تكرار كرد .
1597 . پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : بر شما باد آن ناخوشايندِ سودمند : تلبينه . سوگند به آنكه جان محمّد در دست اوست ، آن ، شكم را مىشويد ، چنان كه كسى از شما چرك را با آب از صورت خود فرو مىشويد .
1598 . امام صادق عليه السلام : تلبينه ، غم را از دلِ غمگين مىزدايد ، همچنان كه انگشتان ، عرق را از پيشانى كنار مىزنند .
هامش
( 1 ) آشى كه از سبوس و شير و عسل سازند ( لغتنامه دهخدا : ج 4 ص 6072 ) .
ابن اثير در النهاية ( ج 4 ص 229 ) آورده است : تلبينه و تلبين ، شوربايى است كه از آرد يا سبوس فراهم مىسازند و گاه نيز قدرى عسل بدان مىآميزند . اين شوربا به سبب شباهت به شير ( لبن ) و نيز غلظت كم آن ، « تلبين » نام گرفته كه اسم مرّه است از « تلبين » ، مصدر « لَبَّنَ القوم » به معناى : به آنان شير نوشاند .
در قاموس ( ج 4 ص 265 ) نيز آمده است : « تلبين » و همين واژه با افزوده « هاء » در آخر آن ، شوربايى است فراهمآمده از : سبوس ، شير و عسل و يا فقط از سبوس .