و چه بسا بعضى استدلال كردهاند بر توقيفيت ترتيب آيات به اينكه مرتب بودن آيات عثمانى اجماعى است ، چنانچه سيوطى در كتاب الاتقان « 1 » از زركشى اين ادعا را نقل كرده . و از ابى جعفر بن زبير چنين آورده كه گفته است : در اين مورد اختلافى در ميان مسلمانان نيست « 2 » .
ما در پاسخ اين استدلال مىگوييم : اجماع مذكور منقول است ، كه با وجود خلاف در اصل تحريف و با وجود روايات گذشته كه دلالت بر خلاف آن داشت به هيچوجه قابل اعتماد نيست .
و چه بسا بعضى ديگر كه بر دعوى مذكور استدلال به تواتر اخبار كردهاند ، و اين معنا در كلمات بسيارى از ايشان ديده مىشود ، كه اخبار در اين كه ترتيب آيات قرآن عثمانى از رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله است ، به حد تواتر است .
اين ادعاى عجيبى است ، با اينكه سيوطى در الاتقان بعد از نقل روايت بخارى و غيره ، به چند طريق از انس روايت كرده كه گفت : رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله از دنيا رفت درحالىكه هنوز قرآن را جز چهار نفر جمع نكرده بودند ، و آن چهار نفر عبارت بودند از : ابو الدرداء ، معاذ بن جبل ، زيد بن ثابت ، و ابو زيد « 3 » . و در روايتى « 4 » به جاى ابو الدرداء ، ابى بن كعب آمده . و از مازرى نقل كرده كه گفته است : جماعتى از ملحدين به اين گفتار انس تمسك بر الحاد خود كردهاند ، و حال آنكه اين روايت دلالتى بر مرام آنها ندارد ، چون :
هامش
( 1 ) . الاتقان : 1 / 60 .
( 2 ) . الاتقان : 1 / 60 .
( 3 ) . الاتقان : 1 / 70 .
( 4 ) . الاتقان : 1 / 70 .