س 803 - معنا و مفهوم « استدراج » با توجه به آيهء شريفهء
« وَ الَّذِينَ كَذَّبُوا بِآياتِنا سَنَسْتَدْرِجُهُمْ مِنْ حَيْثُ لا يَعْلَمُونَ »
« 1 » چيست ؟
ج - « استدراج » در لغت بهمعناى اين است كه كسى درصدد برآيد پلهپله و به تدريج از مكانى و يا امرى بالا رود و يا پائين آيد و يا نسبت به آن نزديك شود ، و ليكن در اين آيه قرينهء مقام دلالت دارد بر اينكه منظور نزديك شدن به هلاكت است يا در دنيا و يا در آخرت . « 2 »
س 804 - « سنّت استدراج » چه نوع سنّتى است ؟ و بعد از اجراى كدام يك از سنتهاى الهى گريبانگير فرد مستحق مىشود ؟
ج - خداوند متعال بعد از اجراى سنت مكر سنت سوم خود يعنى « استدراج » را جارى مىسازد ، و آن سنت اين است كه انواع گرفتارىها و ناراحتىهاى آنان را بر طرف ساخته زندگيشان را از هرجهت مرفّه مىنمود ، و بدينوسيله روزبهروز بلكه ساعت به ساعت به عذاب خود نزديكترشان مىكرد ، تا وقتى كه همهشان را بهطور ناگهانى و بدون اينكه احتمالش را هم بدهند به ديار نيستى مىفرستاد ، در حالى كه در مهد امن و سلامت آرميده و به علمى كه داشتند و وسايل دفاعيى كه در اختيارشان بود مغرور گشته و از اينكه پيشامدى كار آنها را به هلاكت و زوال بكشاند غافل و خاطر جمع بودند . « 3 »
س 805 - چرا خداوند متعال در آيهء شريفهء
« وَ الَّذِينَ كَذَّبُوا بِآياتِنا سَنَسْتَدْرِجُهُمْ
هامش
( 1 ) . سورهء اعراف ، آيهء 182 .
( 2 ) . الميزان ؛ ج 8 ، ص 452 .
( 3 ) . الميزان ؛ ج 8 ، ص 247 . [ با تصرف ]