2 - در حديث ديگرى از امام صادق عليه السلام چنين آمده است : « مَكْتُوبٌ فِى التُّوراتِ ، الشُّكرُ مِنَ النِّعَمِ عَليكَ وَ انْعِمُ عَلى مَنْ شَكَرَكَ فَانَّهُ لا زَوالَ لِلنَّعماءِ اذا شُكِرَتْ ، وَ لا بَقاءَ لَها اذا كُفِرَتْ ؛ در تورات نوشته شده است از كسى كه نعمتى به تو مىبخشد تشكّر كن ، و بر كسى كه از تو تشكّر مىكند نعمت ببخش ، زيرا اگر در برابر نعمتها شكرگزارى شود ، زوال نخواهد داشت ، و اگر كفران شود بقا نخواهد داشت » . « 1 »
اين حديث نشان مىدهد كه نه تنها خداوند در برابر شكر ، نعمتها را افزايش مىدهد ، بندگان خدا نيز در برابر تشكّرها بايد افزايش نعمت دهند .
3 - در حديث ديگرى از همان بزرگوار آمده است كه فرمود : « ثَلاثٌ لايَضُرُّ مَعَهُنَّ شَىءٌ ، الدُّعاءُ عِنْدَ الْكَرْبِ ، وَ الْاسْتِغْفارِ عِنَد الذَّنْبِ ، وَ الشُّكْرَ عِنْدَ النِّعْمَةِ ؛ سه چيز است كه با وجود آن چيزى زيان نخواهد رسانيد ، دعا به هنگام حوادث سخت ، و استغفار به هنگام گناه ، و شكر به هنگام نعمت » . « 2 »
با توجه به اهميّت فوقالعادهاى كه دعا و استغفار در آيات و روايات و فرهنگ اسلامى دارد ، قرار گرفتن شكر در رديف آنها اهميتش ظاهر مىشود .
انسان از سه حالت خارج نيست يا گرفتار مصيبتى مىشود ، يا نعمتى به او مىرسد كه از نگهدارى آن بيم دارد ، و يا لغزش و گناهى از او سر مىزند ، داروى هر يك از آنها در اين روايت پر معنى آمده است ، مشكلات به وسيلهء دعا از بين مىرود ، و آثار گناه به وسيلهء استغفار ، و تثبيت نعمتها به وسيلهء شكرگزارى . و در همين زمينه از امام على بن ابى طالب عليه السلام آمده است : « نِعْمَةٌ لا تُشْكَرُ كَسِيّئةٍ لا تُغْفَرْ ؛ نعمتى كه در برابر آن شكرگزارى نشود ، همانند گناهى است كه در برابر آن استغفار نشود » . « 3 »
4 - در حديث ديگرى از همان امام عليه السلام مىخوانيم كه پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله در سفرى بر شتر خود سوار بود ، ناگهان پياده شد و پنج سجده شكر بجا آورد ، هنگامى كه برخاست و سوار بر مركب شد ، عرض كردند اى رسول خدا ! كارى از شما ديديم كه
هامش
( 1 ) . همان ، حديث 3 .
( 2 ) . همان ، حديث 7 .
( 3 ) . شرح فارسى غرر الحكم ، جلد 6 ، صفحه 170 .