اعراب
« وَ الَّذِينَ تَبَوَّؤُا »
مبتدا و جملهء « يحبّون » خبر . « الايمان » مفعول براى فعل مقدر :
و آثروا الايمان أو أخلصوا الايمان » . از اين قبيل است جمله : علفتها تبنا و ماء باردا كه در تقدير : و سقيتها ماء باردا مىباشد . مفعول
« يُؤْثِرُونَ »
محذوف است : يؤثرون غيرهم » . « أبدا » ظرف زمان ، كه تمام آينده را دربر مىگيرد و منصوب به « نطيع » مىباشد .
« مِنَ اللَّهِ » :
بيم آنان از خدا . « جميعا » حال ، بهمعناى « مجتمعين » . « كمثل » خبر براى مبتداى مقدّر : مثلهم كمثل الذين . . . « قريبا » صفت براى مقدّر : زمنا قريبا » .
« الزمن » منصوب به « ذاقوا » : ذاقوا و بال أمرهم فى زمن قريب » .
تفسير
خداوند پس از آنكه مقام مهاجران را بيان نموده ، مقام انصار را با اين سخنان خويش بيان كرده است :
1 .
وَ الَّذِينَ تَبَوَّؤُا الدَّارَ وَ الْإِيمانَ مِنْ قَبْلِهِمْ يُحِبُّونَ مَنْ هاجَرَ إِلَيْهِمْ .
مراد از
« الدَّارَ »
دراينجا مدينهء منوّره است . تبوأوها » : در آن سكونت گزيدند و آن شهر را وطن خود قرار دادند . معناى آيه چنين است : انصار كه در مدينه سكونت داشتند به پيامبر صلّى اللّه عليه و إله و مهاجران همراه او پناه دادند و با كاملترين صورت ، وظيفه مهماندارى را انجام دادند .
آنان نسبت به مهاجران اخلاص نشان دادند و آنان را همانند خودشان دانستند و حتّى آنها را بر خودشان ترجيح دادند ، چنانكه در آينده بدين موضوع اشاره خواهد شد . از جمله آياتى كه دربارهء فضيلت انصار نازل شد ، آيه 74 از سورهء انفال است : « و آنانكه جايشان دادهاند و ياريشان كردهاند ، به حقيقت مؤمنانند . آمرزش و روزى نيكو از آن آنهاست » .
2 .
وَ لا يَجِدُونَ فِي صُدُورِهِمْ حاجَةً مِمَّا أُوتُوا .
مهاجران در آغاز كار نيازمندترين