اعراب
« تنزيل » مبتدا و « من اللّه » خبر آن است همچنين جايز است كه « تنزيل » خبر براى مبتداى محذوف باشد و « من اللّه » متعلق به « تنزيل » : « هذا تنزيل الكتاب » . « بالحقّ » متعلق به « أنزلناه » . « مخلصا » حال از ضمير « فاعبد » . « ألا » ادات تنبيه . « الّذين » مبتدا و خبرش محذوف است : « يقولون ما نعبدهم » . « زلفى » مفعول مطلق مىباشد نظير « قمت وقوفا » .
تفسير
تَنْزِيلُ الْكِتابِ مِنَ اللَّهِ الْعَزِيزِ الْحَكِيمِ .
قرآن از سوى خداوندى نازل شده است كه آفريدگان را با قدرت خويش آفريد و با حكمتش آنها را اداره كرد .
إِنَّا أَنْزَلْنا إِلَيْكَ الْكِتابَ بِالْحَقِّ فَاعْبُدِ اللَّهَ مُخْلِصاً لَهُ الدِّينَ .
ممكن است گفته شود : پيامبر صلّى اللّه عليه و آله يقين داشت كه قرآن از خداوند عزيز و حكيم است و مخلصانه او را عبادت مىكرد . در اين صورت ، هدف از اين امر و آن خبر دادن چيست ؟
پاسخ : پيامبر صلّى اللّه عليه و آله مورد آزار قرار گرفت و رنجهاى فراوانى را بر دوش كشيد .
بنابراين ، خدا به او فرمود : تو به سوى حق فرامىخوانى و كسى كه در محيطى همچون شهر تو ، مردم را بدان فرابخواند ، بايد قيمت آن را از جان يا مال و يا خاندانش بپردازد و نيز تو در تمامى گفتارها و كردارهايت به خدا اخلاص دارى و كسى كه به خدايش اخلاص داشته باشد ، با رنجهاى فراوانى از سوى دشمنان او روبه رو خواهد شد . به بيانى ديگر ، سخن خداوند : « ما اين كتاب را به راستى بر تو نازل كرديم » تنها خبر دادن و سخن او : « خدا را عبادت كن » فقط امر نيست ، بلكه اين دو سخن گواهى است بر عظمت پيامبر و دلدارى از او به خاطر رنجهايى كه از سوى دشمنان خدا و حق تحمّل مىكرد .