نازل شد ، تو را از آن منحرف نكنند . مردم را به سوى پروردگارت بخوان و از مشركان مباش . ( 87 )
با خداى يكتا خداى ديگرى را مخوان . هيچ خدايى جز او نيست . هرچيزى نابودشدنى است مگر ذات او . فرمان ، فرمان اوست و همه به او بازگردانيده شويد . ( 88 )
واژگان
فرض : واجب كرد .
معاد : مراد از معاد در اينجا ، شهر پيامبر بزرگ صلّى اللّه عليه و آله ؛ يعنى مكه است .
ظهيرا : يارىكننده .
تفسير
تِلْكَ الدَّارُ الْآخِرَةُ نَجْعَلُها لِلَّذِينَ لا يُرِيدُونَ عُلُوًّا فِي الْأَرْضِ وَ لا فَساداً وَ الْعاقِبَةُ لِلْمُتَّقِينَ .
« العلو فى الارض » : برترىطلبى ، بزرگنمايى و سلطهجويى بر مردم بدون حق . « الفساد » : ستمگرى و تجاوز ، گناه و بىبندوبارى . معناى آيه چنين است : كسى كه خواهان برترىجويى و بزرگى بر مردم باشد و يا به چيزى از حقوق آنان تجاوز كند ، خداوند بهشت را بر او حرام مىكند و جايگاه او دوزخ خواهد بود و چه بد جايگاهى است !
مَنْ جاءَ بِالْحَسَنَةِ فَلَهُ خَيْرٌ مِنْها وَ مَنْ جاءَ بِالسَّيِّئَةِ فَلا يُجْزَى الَّذِينَ عَمِلُوا السَّيِّئاتِ إِلَّا ما كانُوا يَعْمَلُونَ .
نظير اين سخن خداوند در جلد سوم در آيهء 160 از سورهء انعام بيان شد .
إِنَّ الَّذِي فَرَضَ عَلَيْكَ الْقُرْآنَ لَرادُّكَ إِلى مَعادٍ .
خداى سبحان به پيامبرش مىفرمايد : آنكه عمل كردن به قرآن را بر تو واجب كرد ، به زودى تو را به سوى مكه كه قومت تو را از آن بيرون كردند ، بازمىگرداند . برخى گفتهاند : وقتى كه پيامبر صلّى اللّه عليه و آله از مكه به مدينه هجرت كرد ، در بين راه ، دلش براى وطنش تنگ شد . بنابراين ، آيهء مزبور نازل شد ، تا او را به بازگشت بدان مژده دهد .
قُلْ رَبِّي أَعْلَمُ مَنْ جاءَ بِالْهُدى وَ مَنْ هُوَ