وَ اقْعُدُوا لَهُمْ كُلَّ مَرْصَدٍ .
« وجدتموهم » : دريافتيد آنها را . « خذوهم » : اسير كنيد آنها را .
« و احصروهم » : زندانى كنيد آنها را .
« وَ اقْعُدُوا لَهُمْ كُلَّ مَرْصَدٍ »
: آنان را زير نظر بگيريد و در هرراهى كه مىگذرند كمينشان كنيد و هيچكس از آنان را رها نكنيد .
امّا دربارهء ماههاى حرام ، در گذشته در هنگام تفسير آيهء 194 از سورهء بقره ، بيان كرديم كه خداوند جنگ را در چهار ماه حرام كرده است : ذى قعده ، ذى حجّه ، محرم و رجب . در اينجا مقصود اين چهار ماه نيست ، بلكه مراد از ماههاى حرام در اين آيه ، ماههاى چهارگانهاى است كه خداوند در آنها جنگ با مشركان جزيرهء عربى را حرام كرد و در طيّ اين مدّت به ايشان اجازه داد كه در زمين به گشتوگذار بپردازند .
اين ماهها از دهم ذى حجّه ، سال نهم هجرى آغاز و در دهم ربيع الآخر سال دهم پايان يافت . پس از پايان يافتن مدّت مزبور ، خدا به مسلمانان دستور داد كه هرگاه مشركان اسلام نياورند و يا از جزيره هجرت نكنند ، آنان را بكشند ، اسير و زندانى كنند و به هرجا كه بروند تعقيبشان نمايند ، تا از شرارت و تباهى آنها در امان بمانند .
فَإِنْ تابُوا وَ أَقامُوا الصَّلاةَ وَ آتَوُا الزَّكاةَ فَخَلُّوا سَبِيلَهُمْ إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَحِيمٌ
. اگر مشركان پيش از سپرى شدن مدّت تعيين شده ، اسلام بياورند و شعاير اسلامى را ، كه مهمترين آنها نماز و زكاتند ، برپا كنند ، در اين صورت در امن و امان خواهند بود و بدون تفاوت ، از تمام آنچه مسلمانان برخوردارند ، برخوردار خواهند شد .
وَ إِنْ أَحَدٌ مِنَ الْمُشْرِكِينَ اسْتَجارَكَ فَأَجِرْهُ حَتَّى يَسْمَعَ كَلامَ اللَّهِ ثُمَّ أَبْلِغْهُ مَأْمَنَهُ .
هركدام از مشركانى كه كشتن آنان رواست از مسلمانان امان و پناهندگى درخواست كند ، آنها بايد او را پناه دهند و امنيت جانى و مالى وى را تأمين كنند و نيز از راه حكمت و اندرز نكو او را به اسلام فراخوانند . در اين صورت ، اگر آن مشرك دعوت مزبور را بپذيرد ، احكام مسلمانان بر او جارى مىشود و اگر نپذيرد ، كشتن او جايز نخواهد بود و بر مسلمانها واجب است كه وى را به مكانى امن برسانند .
ذلِكَ بِأَنَّهُمْ قَوْمٌ لا يَعْلَمُونَ .
« ذلك » اشاره دارد به پناه دادن مسلمان به مشرك و