خدا عمل مىكرد . كسى كه براى خدا عمل مىكند ، وضع زندگىاش هم آن است ، ديگر از آن وضع بدتر كه ديگر نمىشود برايش . براى چه ديگر چه بكند ؟ از هيچ كس هم نمىترسيد . وقتى كه رضا شاه ريخت به مجلس كه فرياد مىزدند آن قلدرهاى اطرافش كه زنده باد كذا و زنده باد كذا ، مدرس رفت ايستاد و گفت كه مرده باد كذا ، زنده باد خودم .
خوب ، در مقابل او ، شما نمىدانيد حالا ، در مقابل او ايستادن يعنى چه و او ايستاد . اين براى اين بود كه از هواهاى نفسانى آزاد بود ، وارسته بود ، وابسته نبود .
وارستگى انسان در رهايى از وابستگيها
تمام وابستگيها منشأش وابستگىاى است كه انسان به خودش دارد . تمام وابستگيها از خود آدم پيدا مىشود . وقتى انسان وابسته است ، نفسش وابسته است به جهاتى كه مال خودش است ، به نفسيت خودش ، به وضعيت خودش ، اين تمام وابستگيهايى كه در خارج هم برايش پيدا مىشود ، منشأش اينجاست . وقتى اين وابستگى باشد ، اگر بخواهند برايش تحميل كنند ، چون اين وابستگى هست ، تحميل مىكند ، قبول مىكند . وقتى ببينند يك چيزى با اين آمالى كه دارد مخالف است ، اگر نكند ، يك وقت به هم مىخورد ، اين خاضع خواهد شد . اگر انسان از اين وابستگى وارسته شد ، آزاد شد از اين ، اين ديگر آزاد است ، اين ديگر از كسى نمىترسد ؛ همهء قدرتهاى عالم جمع بشوند ، اين نمىترسد ؛ براى اينكه آخرش اين است كه من از بين مىروم ، ديگر بالاتر از اين كه نيست ؛ همانى كه الآن ملت ما دنبالش دارند مىروند كه بياييد دعا كنيد من شهيد بشوم . روزى چند نفر شايد من اينجا بعضى روزها مىبينم كه مىگويند كه دعا كنيد من شهيد بشوم . من مىگويم : دعا مىكنم شما پيروز بشويد ، ان شاء اللَّه .
ان شاء اللَّه خداوند همهء شما را موفق كند ، مؤيد كند و همهء آن اشخاصى [ را ] كه به شهادت رسيدند و براى اين ملت خدمت كردند [ رحمت كند ؛ ] مثل مرحوم رجايى كه اين روز ، اين روزها سالش است ؛ مرحوم باهنر و ديگر اشخاصى كه از همين قبيل بودند و رفتند از دست ما . و البته ما خيلى ضرر ديديم ، لكن باز همان مسأله است . جانشين آنها