يك جهت كرد ، آنكه همهء مقاصد مختلفهء ما را در يك مقصد خلاصه كرد ، آن ذات مقدس حق تعالى بود . هيچ بشرى نمىتواند يك همچو نهضتى ايجاد كند ، نهضتى كه اغراض مختلفه ، گروههاى مختلف ، مقصدهاى مختلف ، مكانهاى دور از هم ، افراد متشتّت ، اينها همه برگشت به يك جامعهء واحد . يك روز ما جوامع متعدد بوديم ، هر فرد براى خودش على حده بود ؛ فكر هر فرد غير فكر ديگرى بود . آن قدرت خداى تبارك و تعالى بود كه تمام افكار را متوجه كرد به يك فكر ؛ تمام مقاصد را خلاصه كرد در يك مقصد . يك اشخاصى كه بايد بگوييم قطرههايى بودند ، مثل قطرات باران بودند و از هيچ قطرهاى كارى برنمىآمد ، اينها را متبدل كرد به يك سيل بنيان كن . سيلى كه در مقابل توپها و تانكها ، و قدرتهاى بزرگ ، با عالَم ، نه فقط قدرت شيطانى رژيم ؛ همهء قدرتها دنبال او بودند . بعضيها تصريح مىكردند مثل امريكا ، انگلستان و بعضيها هم بودند ، و لو تصريح نمىكردند ، نه فقط قدرتهاى خارج از حيطهء اسلام ؛ قدرتهاى اسلامى هم ، حكومتهاى اسلامى هم همه با هم متفق الكلمه پشتيبانى مىكردند . از آن طرف ، قدرت داخلى او آن طور بود و از آن طرف ، قدرتهاى بزرگ و كوچك خارجى پشتيبانى مىكردند . ما مىتوانستيم در مقابل قدرتى كه عالَم مجتمع شده بود با هم ، ما مىتوانستيم كارى بكنيم ؟ ما كه نمىتوانيم يك محله را با هم مجتمع كنيم ، ما كه نمىتوانيم چند نفر افراد را با هم در يك راه ببريم ، ما مىتوانيم يك ملتى را از مركز تا حدود ، و از بچه تا پيرمرد ، و از مُلّا تا غير ملّا و جاهل ، كسى غير خدا مىتوانست اينها را در يك جا مجتمع كند ؟
يَعْبُدُونَنِي لا يُشْرِكُونَ بِي شَيْئاً
.
محاسبات غلط مادىگرايانه
هيچ خيال نكنيد كه كسى بتواند يك همچو معجزهاى را ايجاد كند . معجزهاى كه همهء دستگاهها و متفكرين حرفهايى را كه مىگفتند ، طرحهايى را كه مىدادند ، همه خنثى شد ؛ همه تصديق كردند كه اين غير آن مسائلى بود كه ما طرح مىكرديم . آنهايى كه طرح مسائل مىكردند براى حفظ قدرتشان در اينجا حسابهايشان غلط درآمد . آنها حساب