نجف است . در سه اتاق اين خانه ، حد اكثر دوازده تن از نزديكان وى حضور داشتند . در اين مسكن محقر ، از قدرت رؤساى شورش و يا رؤساى جبههء مخالف كه در تبعيد به سر مىبرند ، هيچ نشان و علامتى ديده نمىشود و اگر آيت اللَّه خمينى قدرت آن را دارد كه ايران را به حركت درآورد و قيام برانگيزد ، اين قدرت مسلماً ناشى از تسلط و اقتدار وى بر افكار مردم ايران است ؛ اقتدارى كه پس از تبعيد وى از ايران به جاى آنكه كم شود ، ده برابر شده است .
آيت اللَّه كه مردى متين و كم سخن است تا به حال هيچ گاه خطاب به مطبوعات بين المللى مطلبى بيان نكرده است و بنا بر اين ، مصاحبهء حاضر با لوموند نخستين مصاحبهء ايشان است ]
سؤال : [ شاه شما را متهم مىكند كه مخالف تمدن و گذشتهگرا هستيد ؛ جواب شما به اين مطلب چيست ؟ ]
جواب : اين خود شاه است كه عين مخالفت با تمدن است و گذشتهگراست . مدت پانزده سال است كه من در اعلاميهها و بيانيههايم خطاب به مردم ايران مُصراً خواستار رشد و توسعهء اقتصادى و اجتماعى مملكتم بودهام . اما شاه سياست امپرياليستها را اجرا مىكند و كوشش دارد كه ايران را در وضع عقبماندگى و واپسگرايى نگاه دارد . رژيم شاه رژيمى ديكتاتورى است . در اين رژيم ، آزاديهاى فردى پايمال و انتخابات واقعى و مطبوعات و احزاب از ميان برده شدهاند . نمايندگان را شاه با نقض قانون اساسى تحميل مىكند . انعقاد مجامع سياسى - مذهبى ممنوع است . استقلال قضايى و آزادى فرهنگى به هيچ وجه وجود ندارد . شاه قواى سهگانه را غصب كرده است و يك حزب واحد « 1 » ايجاد نموده است . از اين بدتر ، پيوستن به اين حزب را اجبارى كرده است و از متخلفان انتقام مىگيرد .
كشاورزى ما كه توليدش حتى تا 23 سال پيش اضافه بر احتياجات داخلىمان بود و ما صادركنندهء اين ما زاد بوديم ، فعلًا از ميان رفته است . مطابق ارقامى كه نخست وزير شاه در دو سال پيش به دست داده است ، ايران 93 درصد از مواد غذايى مصرفى خود را وارد مىكند . و اين است نتيجهء به اصطلاح اصلاحات ارضى شاه !
دانشگاههاى ما نيمى از سال بسته است و طلاب و دانشجويان ما هر سال چندين بار
هامش
( 1 ) - « حزب رستاخيز ملت ايران » ، كه تأسيس آن در 11 اسفند 1354 توسط شاه اعلام شد .