31 : چرخش بين مال و جان و دين
حضرت على عليه السلام مىفرمايند :
« إذا حَضَرَتْ بَلِيّةٌ فَاجْعَلُوا أمْوالَكُمْ دُونَ أَنْفُسِكُمْ ، وَإِذا نَزَلَتْ نازِلَةٌ فَاجْعَلُو أَنْفُسَكُمْ دُونَ دينِكُمْ ، وَاعْلَمُوا أنَّ الْهالِكَ مَنْ هَلَكَ دينُهُ والحَرِيْبُ مَنْ سَلَبَ دِينُهُ
؛ هرگاه بلايى رخ داد مال را فداى جان كنيد ، و چون ناگوارى رسيد جان را فداى دين كنيد ، و بدانيد هلاك شده كسى است كه دينش از دست برود و غارت شده كسى است كه دينش را بردهاند » . « 1 »
اصولًا غالب كارهاى انسان در دنيا دوران و چرخش بين محذورين است و لذا هميشه بايد اولويتها را در نظر بگيرد . بينش انسان در انتخاب اين اولويتها دخالت دارد ، عدّهاى هستند كه جان را آسانتر از مال مىدهند و عدّهاى هستند كه دينشان را فداى جان يا مال خود مىكنند و تفاوت بين مؤمن راستين و دروغين در اين اولويتها ظاهر مىشود .
در اينجا به تناسب لازم است بحثى دربارهء دنيا داشته باشيم ، وقتى به آيات و روايات مراجعه مىكنيم به دو دسته از روايات و آيات برمىخوريم كه به ظاهر با هم تضاد دارند امّا با كمى دقت و تأمّل معلوم مىشود كه هيچ گونه تضادى با
هامش
( 1 ) . تحف العقول ، حكمت 102