3 . از بعضى احاديث استفاده مىشود كه پرگويى مايهء قساوت و سنگدلى است ، در حديثى از امام صادق عليه السلام مىخوانيم :
« كانَ المَسيحُ عليه السلام يقولُ : لاتُكْثِرِ الكَلامَ فى غَيرِ ذِكْرِاللَّه فانَّ الَّذِينَ يُكْثِرونَ الكلامَ في غَيرِاللَّهِ قاسِيَةٌ قُلُوبُهُم ولكِنْ لايَعْلَمونَ
؛ حضرت مسيح عليه السلام مىفرمود : جز به ذكر خدا سخن زياد مگوييد ، زيرا كسانى كه در غير ذكر خدا سخن بسيار مىگويند ، دلهايى پرقساوت دارند ولى نمىدانند » . « 1 »
4 . امام على بن موسى الرضا عليه السلام مىفرمايد :
« انَ الصّمْتَ بابٌ مِنْ أبوابِ الحِكْمَةِ ، انَّ الصَمْتَ يُكْسِبُ المَحَبَّة انَّهُ دليلٌ على كُلِّ خَيرٍ
؛ سكوت درى از درهاى دانش است ، سكوت محبّت مىآورد ، و دليل و راهنماى همهء خيرات است » . « 2 »
5 . سكوت سبب نجات از بسيارى از گناهان مىشود و در نتيجه كليد ورود در بهشت است ، چنان كه در حديثى از پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله مىخوانيم :
مردى نزد آن حضرت آمد و طالب سعادت و نجات بود ، پيغمبر صلى الله عليه و آله فرمود : آيا تو را به چيزى راهنمايى كنم كه خدا به وسيلهء آن تو را وارد بهشت سازد ؟ عرض كرد : آرى اى رسول خدا ؛ سپس حضرت دستور به انفاق و يارى مظلوم و كمك از طريق مشورت فرمود ، و بعد دستور به سكوت داده و فرمود : «
فَاصْمِتْ لِسانَكَ إِلّا مِن خيرٍ
؛ سخن مگو جز در جايى كه خير است » و در پايان افزود : هرگاه يكى از اين صفات در تو باشد ، تو را به سوى بهشت مىبرد . « 3 »
بعد از ذكر اين مقدّمه به حديث مورد بحث بر مىگرديم و چند نكته را يادآور مىشويم :
هامش
( 1 ) اصول كافى ، ج 2 ، باب الصمت و حفظ السان ، ح 11 .
( 2 ) همان مدرك ، ح 1 .
( 3 ) اخلاق در قرآن ، ج 1 ، ص 298 به بعد .