است پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله مىفرمايد :
« لَوْ كانَ الْعُسْرُ فِي حُجْرٍ لَدَخَلَ عَلَيْهِ الْيُسْرُ حَتّى يُخْرِجَهُ ؛
هرگاه سختى وارد لانهاى شود ، راحتى وارد مىشود و آن را بيرون مىكند » سپس آيهء شريفهء « إِنَّ مَعَ الْعُسْرِ يُسْراً » را تلاوت فرمود . « 1 »
بسيار مىشود كه اين سختىها و تنگى حلقهء بلاها آزمون الهى و مقدمهاى است براى ترفيع مقام انسان .
در حالات انبياى الهى نيز اين مطلب بسيار ديده مىشود ؛ نمونهء روشن آن زندگى ايوب عليه السلام است . اين پيامبر داراى همهء امكانات ، زن و فرزند و زندگى مناسب بود ؛ اما خدا در آزمونى سخت يكى را پس از ديگرى از او گرفت و او همچنان صبر كرد . سرانجام دست به دعا برداشت و از پيشگاه پروردگار تقاضاى گشايش كرد ، همانگونه كه در آيهء 83 و 84 سورهء « انبياء » مىخوانيم : « وَأَيُّوبَ إِذْ نَادَى رَبَّهُ أَنِّى مَسَّنِىَ الضُّرُّ وَأَنْتَ أَرْحَمُ الرَّاحِمِينَ » ؛ و ايوب را ( به ياد آور ) هنگامىكه پروردگارش را خواند ( و عرضه داشت ) : « بدحالى و مشكلات به من روى آورده ؛ و تو مهربانترين مهربانانى ! » .
به دنبال آن آمده است : « فَاسْتَجَبْنَا لَهُ فَكَشَفْنَا مَا بِهِ مِنْ ضُرٍّ وَآتَيْنَاهُ أَهْلَهُ وَمِثْلَهُمْ مَّعَهُمْ رَحْمَةً مِنْ عِنْدِنَا وَذِكْرَى لِلْعَابِدِينَ » ؛ ما دعاى او را مستجاب كرديم ؛ و ناراحتىهايى را كه داشت بر طرف ساختيم ؛ و خاندانش را به او بازگردانديم ؛ و همانندشان را بر آنها افزوديم ؛ تا رحمتى از سوى ما و تذكرى براى عبادتكنندگان باشد » .
در سورهء « بقره » نيز به مؤمنانى كه در كوران حوادث جنگ احزاب و احد بىتابى مىكردند و پيوسته در انتظار رسيدن يارى خداوند بودند گوشزد مىكند كه اين مشكلات مخصوص شما نيست ، انبياى پيشين نيز گرفتار مشكلات عظيمى شدند و سرانجام يارى خداوند بعد از يك دوران سخت به سراغ آنان
هامش
( 1 ) . كنزالعمّال ، طبق نقل ميزان الحكمة تحت عنوان « اقْتِرانِ الْيُسْرِ بِالْعُسْرِ »