تخطي إلى المحتوى الرئيسي

پيام امام امير المومنين ( ع ) ( فارسى ) — صفحة 55

مساهمون:

ص٥٥

شرح و تفسير سخاوت ، بهترين وسيلهء ارتباط

امام عليه السلام در اين كلام حكيمانه به يكى از آثار مهم كرم و سخاوت اشاره مىكند و مىفرمايد : « رابطهء سخاوت از خويشاوندى بيشتر است » ؛ ( الْكَرَمُ أَعْطَفُ مِنَ الرَّحِمِ ) . « اعطف » به معناى مايل‌تر و با محبت‌تر است و از مادهء « عطف » ( بر وزن وقت ) گرفته شده است . در بعضى از منابع لغت ، « كرم » را بخشش توأم با سهولت و بدون سخت‌گيرى گفته‌اند ، ازاين‌رو « كريم » كسى است كه به راحتى به افراد نيازمند بخشش مىكند . توجه به اين نكته نيز لازم است كه در منابع لغت براى واژهء « كرم » دو معنا ذكر شده است : نخست جود و بخشش و دوم شخصيت و شرافت و ممكن است كه هر دو به يك معنا بازگشت كنند ، زيرا يكى از نشانه‌هاى شخصيت و شرافت انسان ، جود و بخشش است ؛ ولى در هر حال معناى اين كلمه در گفتار حكيمانهء بالا همان جود و بخشش است . دانشمندان و شارحان نهج‌البلاغه براى اين كلام دو تفسير كرده‌اند : نخست اين‌كه تأثيرى كه كرم دارد بيش از تأثير خويشاوندى است ، زيرا كرم جزء طبيعت شخص كريم است ، ازاين‌رو بدون هيچ‌گونه تكلفى آن را اعمال مىكند ؛ ولى خويشاوندى گاه در حدى نيست كه انسان را وادار به سخاوت و بخشش كند ،