تولّاى اولياء اللَّه ( دوستداشتن دوستان خدا ) و تبرى از اعداء اللَّه ( بيزارى از دشمنان خدا ) دو اصل اساسى را تشكيل مىدهد كه هر مسلمانى بايد به آنها پايبند باشد . حتى به مقتضاى آيهء شريفهء 22 سورهء « مجادله » اگر نزديكترين بستگان انسان نيز از مسير حق منحرف شوند و در راه كفر و خطا و ظلم و عصيان گام نهند بايد رابطهء دوستى را از آنان قطع كرد و اگر دورترين افراد در مسير خداشناسى ، تقوا ، پاكى و عدالت باشند بايد با آنها رابطهء نزديك دوستى برقرار كرد . « لَّا تَجِدُ قَوْماً يُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ يُوَادُّونَ مَنْ حَادَّ اللَّهَ وَرَسُولَهُ وَلَوْ كَانُوا آبَاءَهُمْ أَوْ أَبْنَاءَهُمْ أَوْ إِخْوَانَهُمْ أَوْ عَشِيرَتَهُمْ أُوْلَئِكَ كَتَبَ فِى قُلُوبِهِمُ الْإِيمَانَ وَأَيَّدَهُمْ بِرُوحٍ مِّنْهُ وَيُدْخِلُهُمْ جَنَّاتٍ تَجْرِى مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهَارُ خَالِدِينَ فِيهَا رَضِىَ اللَّهُ عَنْهُمْ وَرَضُوا عَنْهُ أُوْلَئِكَ حِزْبُ اللَّهِ أَلَا إِنَّ حِزْبَ اللَّهِ هُمُ الْمُفْلِحُونَ » ؛ هيچ قومى را كه ايمان به خدا و روز رستاخيز دارند نمىيابى كه با دشمنان خدا و رسولش دوستى كنند ، هر چند پدران يا فرزندان يا برادران يا خويشاوندانشان باشند ؛ آنان كسانى هستند كه خدا ايمان را بر صفحهء دلهايشان نوشته و با روحى از ناحيهء خودش آنها را تقويت فرموده ، و آنها را در باغهايى از بهشت وارد مىكند كه نهرها از زير ( درختانش ) جارى است ، جاودانه در آن مىمانند ؛ خدا از آنها خشنود است ، و آنان نيز از خدا خشنودند ؛ آنها « حزب اللَّه » هستند ؛ بدانيد « حزب اللَّه » پيروزان و رستگارانند » .
ازاينرو اين دوستى هرگز نبايد به دشمنى تبديل شود و نه عكس آن ، بنابراين آنچه امام عليه السلام در كلام حكيمانهء بالا فرموده است اشاره به دوستى و دشمنىهاى مربوط به امور شخصى است كه انسان اگر بر اساس وحدت منافع با كسى دوست مىشود حد دوستى را نگه دارد و اگر بر اساس اختلاف منافع با كسى عداوت مىورزد حد آن را نيز حفظ كند ، زيرا اين دوستىها و دشمنىها براثر تغيير مسير منافع ، تغيير مىيابند ؛ آنگاه وضع جديد براى انسان غير قابل تحمل خواهد بود به دليلى كه در بالا گفته شد .
پيام امام امير المومنين ( ع ) ( فارسى ) — صفحة 265
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٢٦٥