شرح و تفسير راه پيروزى سريع !
همانگونه كه در بخش سند اين كلام حكمتآميز آمد ، اين جمله قسمتى است از خطبهء بيست و سوم كه مرحوم سيّد رضى به منظور فصاحت و بلاغتى كه دارد آن را جدا ساخته و تفسير كرده است .
امام عليه السلام مىفرمايد : « ( هرگاه مسلمان دست به عمل زشتى نزند كه از آشكار شدنش شرمنده مىشود و افرادِ پست آن را وسيلهء هتك حرمتش قرار مىدهند ) به مسابقه دهندهء ماهرى مىماند كه منتظر است در همان دورِ نخست پيروز شود .
( و از سود وافرى بهره گيرد بىآنكه زيانى ببيند ) » ؛
( كَالْيَاسِرِ الْفَالِجِ « 1 » يَنْتَظِرُ أَوَّلَ
فَوْزَةٍ مِنْ قِدَاحِهِ )
. مرحوم سيّد رضى در شرح اين جمله مىگويد : « ياسرون كسانى هستند كه بهوسيلهء پيكانهاى تير بر شتر نحر شده بختآزمايى مىكنند و « فالج » كسى است كه پيروز شده است . گفته مىشود « فَلَجَ عَلَيْهِمْ وَفَلَجَهُمْ » يعنى بر آنها پيروز شد ، ازاينرو در بعضى از رجزها مىخوانيم : هنگامى كه ديدم شخصى پيروز شد . . . » ؛
( الْياسِرُونَ هُمُ الَّذينَ يَتَضارَبُونَ بِالْقِداحِ عَلَى الْجَزُورِ . وَالْفالِجُ : الْقاهِرُ وَالْغالِبُ ؛ يُقالُ : فَلَجَ عَلَيْهِمْ وَفَلَجَهُمْ ، وَقالَ الرّاجِزُ : لَمّا رَأيْتُ فالِجاً قَدْ فَلَجا )
. مرحوم سيّد رضى به دليل اينكه در صدد شكافتن معناى حقيقى يا كنايى
هامش
( 1 ) . در تعدادى از نسخ ، « كَالْفالِجِ الْياسِر » آمده ؛ ولى صحيح همان است كه در متن آمده است