شرح و تفسير رابطهء فزونى نعمت و طغيانگرى
امام عليه السلام در اين گفتار حكيمانه به وضع حال بسيارى از مردم اشاره مىكند كه از مواهب مادى سوء استفاده مىكنند ، مىفرمايد : « كسى كه به نوايى رسد طغيان مىكند و برترى مىجويد » ؛
( مَنْ نَالَ اسْتَطَالَ )
. « استطال » از ريشهء « طول » بر وزن ( قول ) به معناى قدرت و برترى است و هگامى كه به باب استفعال مىرود مفهوم برترىجويى دارد .
عبارت امام عليه السلام مفهوم وسيع و گستردهاى دارد و تمام كسانى را كه به مال يا مقام و يا هرگونه قدرت ديگرى مىرسند شامل مىشود و اين سيرهاى ناپسند در بسيارى از مردم است ؛ هنگامى كه مال و ثروت فراوانى پيدا مىكنند مىكوشند خود را برتر از ديگران نشان دهند و هنگامى كه مقامى پيدا كنند اصرار دارند ديگران را زير سلطهء خود قرار دهند . همچنين هنگامى كه علم و دانشى به دست مىآورند ديگران را نادان مىپندارند و شاگرد خود مىدانند . به ويژه اگر پيش از اين محروميتهايى كشيده باشند ؛ فقير بوده و به نوايى رسيده ، ضعيف بوده و به قدرتى دست يافته ، جاهل مطلق بوده و به علم و دانش مختصرى رسيده است . كبر و غرور و برترىجويى اين گونه افراد بيشتر و شديدتر است و تاريخ گذشته و حتى حوادثى كه امروز با چشم خود مىبينيم شاهد گوياى اين گفتار امام عليه السلام است .