شرح و تفسير راه نزديكتر !
امام عليه السلام در اين گفتار حكيمانه به نكتهء مهمى در مورد ترك گناه و مقايسهء آن با توبه از گناه اشاره كرده مىفرمايد : « ترك گناه آسانتر از تقاضاى توبه است » ؛
( تَرْكُ الذَّنْبِ أَهْوَنُ مِنْ طَلَبِ التَّوبةِ « 1 » )
. امام عليه السلام فرمود ترك گناه از تقاضاى توبه آسانتر است اين نكته دلايل زيادى دارد ، زيرا از يك سو ممكن است انسان پس از ارتكاب گناه توفيق توبه نيابد و از دنيا برود به خصوص اگر توبه را به تأخير بيندازد آنگونه كه سيرهء بسيارى از غافلان است .
از سوى ديگر توبه شرايط زيادى دارد پشيمانى قطعى از گناه و تصميم بر ترك در آينده و پرداخت حق الناس و قضاى عبادات و پرداختن و كفاره اگر عملى است كه داراى قضا و كفاره بوده مانند ترك روزهء واجب و جبران كردن خطاهاى گذشته با اعمال صالح آينده ، زيرا در قرآن مجيد كرارا بعد از جملهء « تابُوا » واژهء « اصْلَحُوا » ذكر شده است . « 2 »
از همهء اينها گذشته گناه رسوباتى در روح انسان از خود بجاى مىگذارد كه بر طرف ساختن آن بسيار مشكل است و درست به اين مىماند كه به كسى
هامش
( 1 ) . در متن نسخهء صبحى صالح « طَلَبِ الْمَعُونَةِ » آمده است در حالى كه اكثر نسخهها « طَلَبِ التَّوْبَة » است و مناسب نيز همين است و به نظر مىرسد واژهء « الْمَعُونَة » خطاى ناسخ باشد .
( 2 ) . در 5 مورد از آيات قرآن « تابُوا وَأصْلَحُوا » و در 2 مورد « تاب و اصلح » ذكر شده است .