شرح و تفسير ناتوانترين مردم
شك نيست كه يكى از مهمترين سرمايهء انسان در زندگى دوستان صميمى است ؛ اين سرمايه نه تنها براى يارى كردن انسان در برابر مشكلات ، بلكه براى انس گرفتن و از تجربهها و نظرات آنها بهرهگيرى كردن ضرورى است و جالب اينكه به دست آوردن دوستان خوب كار آسانى است ؛ نه همچون به دست آوردن مال است كه احتياج به تلاش و كوشش فراون و گاه نياز به سرمايهگذارىهاى كلان دارد و نه همچون مقام است كه به دست آوردنش نياز به روابط اجتماعى قوى دارد ، بلكه با سرمايهاى كه در اختيار هر كس هست به دست مىآيد و آن سرمايه گشادهرويى ، ادب و حسن معاشرت است . بر همين اساس امام عليه السلام مىفرمايد : « عاجزترين مردم كسى است كه از به دست آوردن دوست عاجز باشد » ؛
( أَعْجَزُ النَّاسِ مَنْ عَجَزَ عَنِ اكْتِسَابِ الْإِخْوَانِ )
. حديث معروفى است از امير مؤمنان على عليه السلام كه خطاب به مردم فرمود :
« إِنَّكُمْ لَنْ تَسَعُوا النَّاسَ بِأَمْوَالِكُمْ فَسَعُوهُمْ بِطَلَاقَةِ الْوَجْهِ وَحُسْنِ اللِّقَاءِ فَإِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه و آله يَقُولُ إِنَّكُمْ لَنْ تَسَعُوا النَّاسَ بِأَمْوَالِكُمْ فَسَعُوهُمْ بِأَخْلَاقِكُمْ ؛
( اى مردم ) شما نمىتوانيد مردم را با اموال خود راضى نگه داريد ، از اين رو ايشان را با خوشرويى و رفتار خوب راضى نگه داريد ، زيرا من از رسول خدا صلى الله عليه و آله شنيدم كه مىفرمود : شما نمىتوانيد خشنودى مردم را با اموال ( محدودتان ) به دست