شرح و تفسير ارزش تقوى
امام عليه السلام در اين سخن كوتاه و حكمتآميزش اشاره به نقش تقوا در قبولى اعمال مىكند ، يا به تعبيرى ديگر ، كيفيت عمل را معيار قبولى در درگاه خدا قرار مىدهد نه كميت عمل را و مىفرمايد : « عملى كه توأم با تقواست كم نيست ( هرچند ظاهراً كم باشد ) چگونه عملى كه مقبول درگاه خداست كم مىباشد ؟ » ؛
( لَا يَقِلُّ عَمَلٌ مَعَ التَّقْوَى ، وَكَيْفَ يَقِلُّ مَا يُتَقَبَّلُ ؟ )
. اين سخن برگرفته از قرآن مجيد است ؛ آنجا كه در داستان فرزندان آدم ( هابيل و قابيل ) مىفرمايد : « « إِنَّما يَتَقَبَّلُ اللَّهُ مِنَ الْمُتَّقينَ » ؛ خداوند تنها اعمال پرهيزگاران را قبول مىكند » . « 1 »
بسيارى از بزرگان در كتب فقهى اين مطلب را يادآور شدهاند كه شرايط صحت عمل با شرايط قبول متفاوت است . عمل صحيح عملى است كه جامع تمام شرايط و اجزا و خالى از موانع باشد ؛ ولى گاه اين عمل ، با اعمال ديگرى پيش و پس از آن يا صفات ناشايستهاى همراه مىگردد كه مانع قبولى آن در درگاه خداوند مىشود ( قبولى به معناى پاداش عظيم و تحقق اهداف و فلسفههاى عمل ) .
مثلًا در روايات آمده است كه كسى كه شرب خمر كند اعمال او تا چهل روز
هامش
( 1 ) . مائده ، آيهء 27 .