وَ اذْكُرْ رَبَّكَ فِي نَفْسِكَ تَضَرُّعاً وَ خِيفَةً وَ دُونَ الْجَهْرِ مِنَ الْقَوْلِ بِالْغُدُوِّ وَ الْآصالِ وَ لا تَكُنْ مِنَ الْغافِلِينَ
- پروردگارت را در دل خود ، به تضرع و ترس بى آن كه صداى خود را بلند كنى هر صبح و شام ياد كن و از غافلان مباش . »
مقاومت در برابر تكبر
[ 206 ] بر انسان است كه در برابر روحيهء تكبر در ذات خود مقاومت كند و خدا را به حد كمال اطاعت كند و او را تسبيح گويد و از هر نقص و عجزى مبرّى دارد و به نشان طاعت و عبادت در برابر او جبين بر زمين سايد .
إِنَّ الَّذِينَ عِنْدَ رَبِّكَ
- هر آينه آنان كه در نزد پروردگار تو هستند . » ملائكهء مقرّب و پيامبران و شهيدان و صالحانى كه حضور خود را در برابر خدا و سيطرهاش بر ايشان احساس مىكنند و مىدانند كه خداوند شنواست و بينا و از رگ گردن بديشان نزديكتر است ، همگى مىتوانند الگوى شايستهاى براى يك يك ما باشند . . . زيرا آنها . . .
لا يَسْتَكْبِرُونَ عَنْ عِبادَتِهِ وَ يُسَبِّحُونَهُ وَ لَهُ يَسْجُدُونَ
- از پرستش او سر بر نمىتابند و تسبيحش مىگويند و برايش سجده مىكنند . » وقتى كسى تصور كند كه در نزد خداست و خداى او حاضر و ناظر است جلالت و عظمت او را احساس مىكند و در برابر او خاضع مىشود و خود را از هر تكبر و غرور دور مىدارد . در اين حال خدا را مىشناسد و ايمان او به عظمت پروردگارش افزون مىشود . پس تسبيحش مىگويد و از هر نقص منزّهش مىدارد . در اين زمان علامت خشوع در او آشكار مىشود و سر به سجده مىسايد . اين همان اوجى است كه سورهء اعراف مىخواهد بشر را به آن برساند . از خداى سبحان مىخواهيم كه ما را در زمرهء اين كسان كه به اين مقام شامخ رسيدهاند قرار دهد و نعمت توكّل به ما عطا فرمايد .