تَثَّاقَلُوا « 1 » إِلَى الْأَرْضِ فَتُقِرُّوا « 2 » بِالْخَسْفِ « 3 » ، وَتَبُوءُوا « 4 » بِالذُّلِّ ، وَيَكُونَ نَصِيبُكُمُ
الْأَخَسَّ ، وَإِنَّ أَخَا الْحَرْبِ الْأَرِقُ « 5 » ، وَمَنْ نَامَ لَمْ يُنَمْ عَنْهُ ، وَالسَّلَامُ )
. اينها همه اشاره به واقعيتى است كه در آيات قرآن و روايات اسلامى دربارهء جهاد به آن اشاره شده است : عزت ، سعادت و حيات جاويدان در جهاد و شهادت پر افتخار ، و ذلت ، خوارى و روسياهى در دنيا و آخرت در ترك جهاد با دشمن .
نكته هوشيارى در مقابل دشمن
جملهء
« وَلَا تَثَّاقَلُوا »
در واقع بر گرفته از آيهء 38 سورهء توبه است كه مىفرمايد :
« « يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا ما لَكُمْ إِذا قِيلَ لَكُمُ انْفِرُوا في سَبِيلِ اللَّهِ اثَّاقَلْتُمْ إِلَى الْأَرْضِ أَ رَضيتُمْ بِالْحَياةِ الدُّنْيَا مِنَ الْآخِرَةِ فَمَا مَتاعُ الْحَيَاةِ الدُّنْيَا فِي الْآخِرَةِ إِلَّا قَلِيلٌ » ؛ اى كسانى كه ايمان آوردهايد ! چرا هنگامى كه به شما گفته مىشود : در راه خدا ( بهسوى ميدان جهاد ) حركت كنيد بر زمين سنگينى مىكنيد ( و سستى به خرج مىدهيد ؟ ! ) آيا به زندگى دنيا به جاى آخرت راضى شدهايد ؟ ! با آنكه متاع زندگى دنيا در برابر آخرت جز اندكى نيست » .
هامش
( 1 ) . « لا تَثّاقَلُوا » از ريشهء « ثِقْل » به معناى سنگينى گرفته شده و در موردى به كار مىرود كه انسان تمايل بهماندن در جايى داشته باشد و حاضر به حركت نباشد . ( و در اينجا منظور باز ايستادن از حركت به سوى ميدان جهاد است )
( 2 ) . « تُقِرُّوا » از ريشهء « تقرير » به معناى ثابت نگه داشتن چيزى در مكانى است و جملهء « فَتُقِرُّوا بِالخَسْفِ » اشاره به اين است كه خودتان را خوار خواهيد كرد
( 3 ) . « الْخَسْف » در اصل به معناى پنهان شدن و مخفى گشتن است سپس به معناى ذلت كه انسان را از ديدهها پنهان مىدارد اطلاق شده است
( 4 ) . « تَبُوء » از ريشهء « بَواء » بر وزن « دواء » به معناى بازگشت كردن و منزل گرفتن است و در اينجا به معناى بازگشت به ذلت آمده است
( 5 ) . « الأرِقْ » به معناى بيدار است از ريشهء « أَرَق » بر وزن « عرب » به معناى بيدار ماندن گرفته شده است