اين خطبه داراى نكات بسيار آموزندهاى است و در مجموع داراى هشت بخش است :
بخش اوّل از قدرت عظيم پروردگار و ناتوانى مخلوقات در برابر او سخن مىگويد و نكات دقيقى را در اين زمينه ياد آور مىشود .
بخش دوّم از خلقت فرشتگان و بعضى از ويژگىهاى آنها بحث مىكند ، كه اگر از اسرار غيب با خبر مىشدند مىدانستند عبادات مستمرّ و بىنظيرشان در برابر عظمت حق ، بسيار ناچيز است .
بخش سوّم با ترسيمى از خانهء آخرت و نعمتهاى بهشتى ، از غفلت بندگان و رغبت آنها به دنياى مادّى و دور ماندن از دعوت انبيا سخن مىگويد .
بخش چهارم به سراغ حالت دلباختگان دنيا و آلودگان به معصيت در هنگام مرگ مىرود و در تعبيراتى بسيار مؤثّر و رسا وضع آنها را در آن حالت چنان ترسيم مىكند كه هر انسان غافلى را به تفكّر و بازنگرى در رفتار خويش وامىدارد .
در بخش پنجم و ششم پيرامون قيامت و مقدّمات روز رستاخيز و پرسش از اعمال انسانها و سعادت مؤمنان نيكوكار و مجازات بدكاران سخن مىگويد و سرنوشت هر يك از اين دو گروه را با تعبيراتى بسيار مؤثّر شرح مىدهد .
در بخش هفتم از پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله مخصوصا از زهد و بىاعتنايى آن حضرت نسبت به دنيا سخن مىگويد و او را به عنوان الگو و اسوهاى براى همهء اهل ايمان معرّفى مىكند .
در بخش هشتم - كه آخرين بخش است - سخن از اهل بيت پيامبر و ياران و پيروان او دارد و در بيان بسيار كوتاهى عظمت مقام آنها را ترسيم مىفرمايد .
پيام امام امير المومنين ( ع ) ( فارسى ) — صفحة 554
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٥٥٤