نواهى و اوامرش را بيان كرده ، و به اين ترتيب ، راه عذر را بر شما بسته و حجّت را تمام نموده و اعلام خطر كرده است ، و پيش از فرا رسيدن عذاب شديد ، شما را انذار نموده و بيم داده است » ( و أنهى « 1 » إليكم على لسانه محابّه « 2 » من الأعمال و مكارهه ، و نواهيه و أوامره ، و ألقى إليكم المعذرة ، و اتّخذ عليكم الحجّة ، و قدّم إليكم بالوعيد ، و أنذركم بين يدى عذاب شديد ) .
امام عليه السّلام با اين تعبيرات ، نشان مىدهد كه با حضور قرآن و سنّت پيغمبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله و تعليماتى كه از اين دو منبع سرچشمه مىگيرد ، ديگر هيچ عذرى براى كسى باقى نمىماند كه بگويد : « آگاهى نداشتم » و يا « نمىدانستم » و يا « اتمام حجّت كافى نشده بود » ! در واقع مصداق روشن كلام خداست كه مىفرمايد :
« قُلْ فَلِلَّهِ الْحُجَّةُ الْبالِغَةُ »
بگو خداوند حجّت كافى دارد . « 3 »
نكته
1 - هر چه بخواهيد در قرآن است !
جملهء « و أنزل عليكم الكتاب تبيانا لكلّ شيء » كه برگرفته از آيهء 89 سورهء نحل است ، حقيقت مهمّى را در بردارد كه براى همه قابل دقّت است .
مسلّم است كه منظور از اين جمله ، اين نيست كه قرآن دائرة المعارف بزرگى است كه تمام جزييات علوم مختلف از رياضيّات و جغرافيا و شيمى و فيزيك گرفته
هامش
( 1 ) « أنهى » از مادّهء « إنهاء » به معناى اعلام و ابلاغ چيزى است و در جملهء بالا نيز همين مفهوم را مىرساند و مىگويد : « خداوند بر زبان پيامبر آنچه را لازم بوده به شما اعلام و ابلاغ نموده است » .
( 2 ) « محابّ » جمع « محبّ » اسم مكان ، يا مصدر ميمى است و در اينجا به معناى موارد محبّت الهى ، يا محبوبهاى خداوند است و نقطهء مقابل « مكاره » مىباشد .
( 3 ) سورهء انعام ، آيهء 149 .