خلاصهگيرى ، امكان فاصله گرفتن از مضمون ، و احياناً القاى يك مفهوم ديگر وجود دارد . آيا اين كار نيز خيانت در امانت محسوب مىشود ؟
جواب : در صورت تغيير محتوا ، هم دروغ و هم تهمت محسوب مىشود ؛ ولى تلخيص كردن و نقل به معنى مانعى ندارد .
سؤال 1648 - آيا براى تهيّهء خبر مورد نياز نظام ، مىتوان رشوه داد ؟
جواب : در صورتى كه راه منحصر به آن باشد ، و خبر مورد نياز است ، مانعى ندارد . و نام آن را نبايد رشوه گذاشت .
سؤال 1649 - چگونه مىتوان ثقه بودن خبرنگار را تشخيص داد ؟
جواب : ثقه بودن مخبر ، از طريق معاشرت ، يا شهادت افراد مطّلع و آگاه و ثقه استفاده مىشود .
سؤال 1650 - امام راحل قدس سرّه مىفرمودند : « گاه مىتوان براى حفظ نظام ، برخى از واجبات را نيز ترك كرد . » آيا اين موضوع در خبر هم صادق است ؟ آيا خبرنگار نيز مىتواند براى حفظ نظام به دروغ متوسّل شود ؟
جواب : اگر واقعاً مسأله به صورت اهمّ و مهمّ درآيد ، و مانند دروغ براى اصلاح ذات البين شود ، مانعى ندارد . ولى چون ممكن است اين حكم وسيلهء سوء استفاده قرار گيرد ، و به هر بهانهاى خبرهاى دروغ منتشر كنند ، بايد حتّى الإمكان از اين كار پرهيز كرد .
سؤال 1651 - گاه مجبوريم براى سرپوش نهادن بر يك عمليّات ، يك سناريوى اطّلاعرسانى طرّاحى كنيم . تا اهداف خود را ، كه فقط تقويت نظام است ، به پيش ببريم ، و شايد هيچ كدام از مسائلى كه طبق اين سناريو منتشر مىكنيم اساسى نداشته باشد . حدّ و حدود ما در اين وضعيّت چيست ؟
جواب : بايد مطابق قانون اهمّ و مهمّ رفتار شود .
سؤال 1652 - آيا در پردازش اخبار مىتوانيم از شيوههاى خبرى غرب ، كه با تركيب اطّلاعات مختلف پيامهاى خاصّى را القا مىكنند ، و با واقعيّت فاصله دارد ، مانند شيوههاى « انگارهسازى » ، « برجستهسازى » ، « چينش اطّلاعات در كنار هم » استفاده
استفتاءات جديد ( فارسى ) — صفحة 585
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٥٨٥