مصاديق سر و صورت مىباشد ، يا چون اين اعضا داراى عنوان خاصّ مىباشند ، از قاعدهء مذكور خارج ، و با توجّه به نسبت همين اعضا به شكستگى استخوان و جراحت ، ارش تعيين خواهد شد ؟
جواب : از مصاديق سر و صورت است ، و مشمول احكام شجاج مىباشد .
سؤال 1260 - در جراحاتى مانند حارصه ، و همچنين در تغيير رنگ مانند كبودى ، آيا التيام يا سرايت موجب كاهش يا افزايش ديه مىگردد ؟
جواب : التيام تأثيرى ندارد ؛ ولى افزايش اگر نتيجهء عادى و غير قابل اجتناب جنايت باشد ، تأثير دارد .
سؤال 1261 - در گواهى پزشكى قانونى عنوان شده : « متلاحمهء ساعد دست راست ، كه منجر به آسيبديدگى عضلات محل گرديده . . . » آيا علاوه بر ديهء متلاحمه ، ارش آسيبديدگى عضلات هم به آن اضافه مىشود ؟
جواب : در صورتى كه نتيجهء آن از كار افتادگى نسبى آن عضو باشد ، بايد محاسبه شود .
سؤال 1262 - در گواهى پزشكى قانونى اين جمله آمده است : « جنايت باعث كوفتگى و ضربديدگى لگن شده است . » آيا صدمهء مذكور ديه دارد ، يا ارش ، يا هيچ كدام ؟
جواب : اگر تنها اثر آن درد محل بوده باشد ديه و ارش ندارد ؛ امّا اگر تغييرى ، هر چند براى مدّتى ، در عضو يا استخوان پيدا شود ارش دارد .
سؤال 1263 - در گواهى پزشكى قانونى چنين ذكر شده : « داميه در ريشهء انگشت شست ايجاد شده است . » آيا ريشهء انگشت شست جزء انگشت است ، يا جزء دست ؟
جواب : اگر عرفاً جزء انگشت باشد ، حكم انگشت بر آن جارى مىشود .
سؤال 1264 - در مجموعهء استفتائات جديد ، جلد اوّل ، صفحهء 400 ، سؤال 1335 فرمودهايد : « جرح بر گردن در بعضى از موارد ، ديه و در بعضى موارد ارش دارد . » لطفاً بفرماييد : در چه مواردى ديه ، و در چه مواردى ارش دارد ؟ و آيا در مواردى كه ديه دارد ، ديهء جراحات گردن در حكم سر و صورت است ، يا در حكم بدن ؟ نحوهء محاسبهء ديهء آن چگونه است ؟ حكم صدماتى كه باعث تغيير رنگ در گردن مىشود چگونه است ؟
استفتاءات جديد ( فارسى ) — صفحة 476
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٤٧٦