فصل چهل و هشتم : احكام ديات
موجبات ضمان
سؤال 1570 - اگر انسان در خانه خودش براى آشپزى ، يا كار ديگرى و به گمان يا اطمينان به اين كه به منزل همسايه سرايت نمىكند و با فرض اين كه زيادهروى در آن نكرده و هوا نيز طوفانى نبوده ، آتش روشن كند ، اگر اتّفاقاً به منزل همسايه سرايت كرد و باعث آتشسوزى شد ضامن است ؟
جواب : ضامن است ؛ ولى اگر علل قهرى مانند وقوع طوفان ناگهانى يا زلزله سبب سرايت شود ضامن نيست .
سؤال 1571 - اگر كسى ظالمانه مانع فروش متاعى شود ، به مدّتى كه سبب تنزّل قيمت آن در بازار گردد ، آيا ضامن نقصان قيمت است ؟
جواب : در صورتى كه آن متاع در مسير فروش بوده و شخص مزبور مانع شده است ضامن است .
سؤال 1572 - اگر كارگر روزمزدى كه هر روز كار مىكند و خرج زن و بچّهاش را پيش مىبرد ظالمانه حبس شود ، يا به هر صورتى قدرت بر كار از او سلب شود ، آيا ظالم ضامن است ؟
جواب : احتياط واجب آن است كه خسارت را جبران كند .
سؤال 1573 - اگر كسى قفل انبارى را بشكند ، سپس سارقى از آن انبار اشيايى بدزدد ، يا دزد را راهنمايى كند و محلّ انبار را به او نشان دهد ، چه كسى ضامن است ؟