سؤال 1622 - در صورت جواز در سؤال فوق ، آيا اشخاصى كه امتياز و سهميه آبى كه از چاه فوقالذّكر داشتهاند و به ديگرى فروختهاند نيز مىتوانند در محلّ جديد از همان آب چاه استفاده نمايند ؟
جواب : نسبت به سهميه حكومت مىتوانند تصرّف كنند ، يعنى اگر به مقدار سهميّه مردم روستاى اوّل به آنها آب داده شود و از مازاد آن براى روستاى دوّم ببرند اشكالى ندارد .
سؤال 1623 - مالك فعلى چاه آبى كه رژيم گذشته به اهالى روستايى هبه و واگذار نموده است كيست مردم يا دولت ؟
جواب : در اين گونه موارد معمولا اباحه منافع است نه هبه اصل ، بنابراين مالك ، دولت است و اجازه او شرط است .
سؤال 1624 - چنانچه ناشرى مجموعه اشعار شاعر يا نوشتههاى نويسندهاى را بدون پرداخت حقّ تّأليف و كسب اجازه مؤلف و در صورت فوتش بدون موافقت و رضايت ورّاث شرعى و قانونى او منتشر كند و آنها را بفروشد و درآمد حاصله را كلّا به نفع خود بهرهبردارى كند ، چنين عملى از نظر شرعى چه حكمى دارد ؟
جواب : حقّ تّأليف يك حقّ عقلايى است كه در ميان عقلاى جهان به رسميّت شناخته شده است و تجاوز به آن ، مصداق ظلم و ممنوع مىباشد و نشر آثار مؤلّفين و شعرا بدون اجازه آنان جايز نيست و اين نكته را بايد توجّه داشت كه هميشه مصاديق از عرف گرفته مىشود و احكام از شرع مقدّس و مانعى ندارد كه با گذشت زمان ، حقوق تازه عقلائيّه پيدا شود و مشمول احكام كليّه اسلام گردد .
سؤال 1625 - چند سالى است بعضى از هيأتهاى مذهبى توسط بعضى از مداحان ، نهم ربيع الأوّل را جشن مفصّلى مىگيرند و تا دير وقت ( شبها ) جلسات جشن دارند و متأسفانه كمتر مسائل شرعى رعايت مىشود . با توجّه به اين مقدّمه به سؤالات زير پاسخ دهيد :
استفتاءات جديد ( فارسى ) — صفحة 499
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٤٩٩